{"id":1755,"date":"2017-05-29T16:00:34","date_gmt":"2017-05-29T13:00:34","guid":{"rendered":"http:\/\/hukukdefterleri.com\/?p=1755"},"modified":"2017-09-19T08:27:58","modified_gmt":"2017-09-19T05:27:58","slug":"ic-guvenlik-ve-otoriter-devlet-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/?p=1755","title":{"rendered":"\u0130\u00e7 G\u00fcvenlik ve Otoriter  Devlet \u00dczerine"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">1. Nicos Poulantzas Fa\u015fizm ve Diktat\u00f6rl\u00fck\u2019te (Fascisme et Dictature) \u2018fa\u015fistle\u015fme s\u00fcreci\u2019 i\u00e7inde devlet ayg\u0131t\u0131 ve [bi\u00e7imsel] h\u00fck\u00fcmet aras\u0131ndaki ili\u015fkinin, \u00f6zellikle de siyasal iktidar\u0131n somutla\u015ft\u0131\u011f\u0131 konumlar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmesi (displacement) ba\u011flam\u0131nda, nas\u0131l bir do\u011faya sahip oldu\u011funu \u015f\u00f6yle ifade eder:1. Nicos Poulantzas Fa\u015fizm ve Diktat\u00f6rl\u00fck\u2019te (Fascisme et Dictature) \u2018fa\u015fistle\u015fme s\u00fcreci\u2019 i\u00e7inde devlet ayg\u0131t\u0131 ve [bi\u00e7imsel] h\u00fck\u00fcmet aras\u0131ndaki ili\u015fkinin, \u00f6zellikle de siyasal iktidar\u0131n somutla\u015ft\u0131\u011f\u0131 konumlar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmesi (displacement) ba\u011flam\u0131nda, nas\u0131l bir do\u011faya sahip oldu\u011funu \u015f\u00f6yle ifade eder:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cFa\u015fistle\u015fme s\u00fcrecinin ba\u015flang\u0131c\u0131 ile birlikte \u2018demokratik parlamenter\u2019 devlet bi\u00e7imi g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte dokunulmam\u0131\u015f kalsa da art\u0131k, bir taraftan egemen s\u0131n\u0131f ve fraksiyonlar, \u00f6b\u00fcr taraftan devlet ayg\u0131t\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fki-ler \u00f6zellikle bu siyasal partiler kanal\u0131 ile d\u00fczenlenmeyip, gittik\u00e7e do\u011frudan bir niteli\u011fe b\u00fcr\u00fcn\u00fcr.[\u2026] Devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131n kendi rol\u00fcn\u00fcn geni\u015flemesi (ordu, polis, mahkemeler, idare); bi\u00e7imsel h\u00fck\u00fcmeti bir \u00e7e\u015fit k\u0131sa devreye sokar, kurulu hukuki d\u00fczeni karakteristik bi\u00e7imde de\u011fi\u015ftirir, ger\u00e7ek siyasal iktidar\u0131 bu partiler forumundan \u2013yani parlamento- al\u0131p mutlak anlamda devlet ayg\u0131t\u0131ndaki kliklere aktar\u0131r\u201d[foot]Nicos Poulantzas, Fa\u015fizm ve Diktat\u00f6rl\u00fck, \u00c7ev. Ahmet \u0130nsel, Metis, 2012, \u0130stanbul, s. 91.[\/foot]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Peki bug\u00fcn bi\u00e7imsel anlamdaki h\u00fck\u00fcmetin ve -Poulantzas gibi s\u00f6yleyecek olursak- siyasal partiler forumunun bir \u00e7e\u015fit antebellum (before the war) ve anayasa (daha \u00f6zel olarak Ba\u015fkanl\u0131k) ba\u011flam\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 kriz tam da b\u00f6ylesi bir s\u00fcrecin ara sonucu de\u011fil mi? Dolay\u0131s\u0131yla bu sonuca dair bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcm, liberallerin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi bi\u00e7imsel-parlamenter siyaset kanallar\u0131n\u0131n hukuki g\u00fcvenlik alt\u0131nda i\u015flerli\u011fini yeniden sa\u011flama \u00e7abas\u0131yla s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lamaz. S\u00f6z\u00fc edilen aktar\u0131m\u0131n i\u00e7erildi\u011fi ger\u00e7ek s\u00fcrecin acil ve derli toplu bir analizine ihtiya\u00e7 duyuyoruz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Elinizdeki yaz\u0131 [her ne kadar b\u00f6ylesi kapsaml\u0131 bir analize giri\u015fti\u011fini iddia etmese de] ge\u00e7ti\u011fimiz sene kabul edilen Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu ile Baz\u0131 Kanun ve Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararnamelerde De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131na Dair Kanun Tasar\u0131s\u0131\u2019n\u0131n (\u0130\u00e7 G\u00fcvenlik Paketi) \u201cotoriterle\u015fme\u201d s\u00fcrecinin bir par\u00e7as\u0131 olarak, \u00f6zellikle de siyasal iktidar\u0131n aktar\u0131m\u0131 ve hukuki d\u00fczenin karakteristi\u011finin de\u011fi\u015fimi d\u00fczeyine kay\u0131tl\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. Bu ba\u011flamda paketin ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir incelemesinden ziyade s\u00f6z konusu ba\u011flam a\u00e7\u0131klanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lacakt\u0131r. Bi\u00e7imsel h\u00fck\u00fcmetin girdi\u011fi kriz ise i\u00e7 g\u00fcvenlik paketiyle birlikte yarg\u0131 ve kolluk gibi alanlarda yap\u0131lan di\u011fer d\u00fczenlenmelerin tarihselli\u011fine e\u015flik eden sekansta, siyasal iktidar\u0131n, k\u0131smen, merkezinde ba\u015fkanl\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcncesinin ve devletin bask\u0131 ayg\u0131tlar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu a\u011fa teslim olmas\u0131 sonucu, devlet ayg\u0131t\u0131ndaki kliklere aktar\u0131lmas\u0131yla ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz kadar\u0131yla bir siyasal parti olarak AKP\u2019nin buraya b\u00fct\u00fcn olarak yedeklenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 krizin bir di\u011fer boyutudur.[foot]B\u00fclent Ar\u0131n\u00e7 ve H\u00fcseyin \u00c7elik\u2019in son zamanlar daki \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131yla birlikte Ahmet Davuto\u011flu\u2019da bu durumu destekler niteliktedir.[\/foot]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">2. Bu t\u00fcrden bir ak\u0131l y\u00fcr\u00fctme i\u00e7 g\u00fcvenlik paketinin, siyasal karar ve stratejilerin \u00fcr\u00fcnleri olan olumsal s\u00fcre\u00e7lerin hukuki dolay\u0131s\u0131yla da belirlenebilir-\u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir s\u00fcre\u00e7lere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc son d\u00f6nem T\u00fcrkiye\u2019sinin s\u00f6z konusu matrisine neyi ekledi\u011fi sorusunu sormay\u0131 gerektirir \u2013 ya da daha a\u00e7\u0131k bir ifadeyle siyasal s\u00fcre\u00e7lerin hukuksal s\u00fcre\u00e7lere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclerek m\u00fcdahaleye daha a\u00e7\u0131k bir bi\u00e7imde y\u00f6netildi\u011fi verili durumda i\u00e7 g\u00fcvenlik paketinin nas\u0131l bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 sorusunu. Tam bu noktada hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc (rule of law) nosyonunun liberal-otoriter y\u00fcz\u00fcyle ve otoriter devlet\u00e7ilik kavram\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yoruz.Al\u0131\u015f\u0131ld\u0131k kullan\u0131m\u0131n\u0131n ve liberal vurgunun aksine hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc nosyonunun kendinde bireyleri ve\/veya gruplar\u0131 (ve haklar\u0131n\u0131) otoriteye kar\u015f\u0131 korumas\u0131 gibi bir anlam ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmemiz gerekir. Devletin hukuka ba\u011fl\u0131 kalmas\u0131 gibi bir prensip hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda i\u015fleyen otoriter bir devlet i\u00e7in de olduk\u00e7a uyumludur ve hatta bu devletin y\u00f6netim bi\u00e7imi diktat\u00f6rl\u00fck ya da oligar\u015fik olabilir.[foot]Lynne Henderson, Authoritarianism and The Rule Of Law, Indiana Law Journal, vol. 66, Issue 2, 1991, s. 400.[\/foot]\u00a0 T\u00fcrkiye\u2019de s\u00f6z konusu olan da ilk \u00f6nce b\u00f6ylesi bir otoriter legalizmin ya da hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn otoriter bir devlet\u00e7ilikle uyumlu \u015fekilde i\u015fletilmesidir.[foot]\u00d6rnekler burada say\u0131lmayacakt\u0131r. [\/foot]\u00a0 Fakat i\u00e7 g\u00fcvenlik paketi bu noktada bir paradigma de\u011fi\u015fimini ifade eder.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">3. Poulantzas Devlet, \u0130ktidar, Sosya-lizm (L\u2019etat, Le Pouvoir, le Socialism) isimli kitab\u0131nda 70\u2019li y\u0131llarda bat\u0131l\u0131 devletlerde meydana gelen d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc g\u00f6sterebilmek i\u00e7in otoriter devlet\u00e7ilik terimini kullan\u0131r.[foot]Nicos Poulantzas, Devlet, \u0130ktidar, Sosyalizm, \u00c7ev. Turhan Ilgaz, Epos, 2004, Ankara, s. 228.[\/foot]\u00a0 Otoriter devlet bi\u00e7imsel \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin ciddi bir bi\u00e7imde k\u0131s\u0131tland\u0131\u011f\u0131 ve demokratik-parlamenter kurumlar\u0131n i\u015flevsizle\u015ftirildi\u011fi devlet formunu ifade etmektedir.[foot]Bob Jessop, Devlet Teorisi. Kapitalist Devleti Yerine Oturtmak, \u00c7ev. Ahmet \u00d6zcan, Epos Yay\u0131nlar\u0131, May\u0131s 2008, Ankara, s. 98.[\/foot]\u00a0 Christos Boukalas\u2019\u0131n ifade etti\u011fi gibi;\u00a0otoriter devlet\u00e7ilik bi\u00e7iminin ay\u0131rt edici \u00f6zelli\u011fi demokratik \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin ve daha genel anlamda halk\u0131n devlet iktidar\u0131n\u0131 etkileme kapasitesinin k\u0131s\u0131t-lanmas\u0131yla birlikte, toplumsal hayat \u00fczerinde geni\u015fletilmi\u015f ve yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f devlet kontrol\u00fcn\u00fcn sa\u011flanmas\u0131d\u0131r.\u201d[foot]Christos Boukalas, Ola\u011fan\u00fcst\u00fcl\u00fck Yok: Otoriter Devlet\u00e7ilik. Agamben, Poulantzas, \u0130\u00e7 G\u00fcvenlik, \u00c7ev. An\u0131l Aygen, Praksis, 40, 2016\/1, s. 57.[\/foot]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ayn\u0131 zamanda bir devlet bunal\u0131m\u0131n\u0131 i\u015faret eden otoriter devlet\u00e7ilik ekonomik ve toplumsal ya\u015fam\u0131 t\u00fcm\u00fcyle ku\u015fatan ve siyasal-demokratik kurumlar\u0131n i\u015fleyi\u015finde bir \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fc\u015f\u00fc ifade eden yeni bir devlet bi\u00e7iminin tan\u0131m-lanmas\u0131d\u0131r.[foot]Poulantzas, 2004, s. 227.[\/foot]\u00a0 Devlet bi\u00e7imindeki bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ayn\u0131 zamanda siyasal bir bunal\u0131m\u0131n da bir ifadesidir. Siyasal-demokratik kurumlar\u0131n i\u015fleyi\u015findeki \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f ve siyasal iktidar\u0131n yukar\u0131da s\u00f6z\u00fc edilen devlet ayg\u0131tlar\u0131 d\u00fczeyine aktar\u0131m\u0131 esasen otoriter devletin tek y\u00f6nl\u00fc olarak s\u00fcrekli g\u00fc\u00e7lenen bir devlet olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 imlemektedir. Poulantzas\u2019a g\u00f6re \u201cbu devlet\u00e7ilik [\u2026] daha \u00e7ok bir e\u011filim sonucunu olu\u015fturur ve kutuplar\u0131 da devletin g\u00fc\u00e7lendirilmesinden-zay\u0131flat\u0131lmas\u0131na e\u015fitsiz olarak geli\u015firler.\u201d[foot]A.g.e., s. 230[\/foot]\u00a0 Bununla birlikte s\u00f6z konusu olan bir nitelik olarak bunal\u0131m de\u011fildir. Otoriter devlet\u00e7ilikte devlet siyasal bunal\u0131ma ve devlet bunal\u0131m\u0131na eklemlenmekle birlikte do\u011frudan bunal\u0131m halinde olan bir devlet de\u011fildir ve fakat \u00f6zel bir konjonkt\u00fcr\u00fcn alan\u0131na ait bu bunal\u0131mlar devlet kurumlar\u0131n\u0131n i\u015flevleri d\u00fczeyinde dile gelirler.[foot]A.g.e., s. 231[\/foot]\u00a0 Kapitalist devletin bu siyasal bunal\u0131mlar\u0131 bir devlet bunal\u0131m\u0131na \u00e7evirmeden atlatabilme yetene\u011finin oldu\u011funu unutmamak gerekir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu noktada yukar\u0131da fa\u015fistle\u015fme s\u00fcrecinden s\u00f6z edildi\u011fi i\u00e7in Poulantzas\u2019\u0131n otoriter devlet\u00e7ilik ve fa\u015fist devlet-fa\u015fistle\u015fme s\u00fcreci aras\u0131ndaki ili\u015fkiye dair koydu\u011fu \u015ferhe de\u011finmek-te yarar var. Tarihi fa\u015fizmin (Almanya ve \u0130talya\u2019da oldu\u011fu gibi) b\u00fct\u00fcn\u00fcyle \u00f6zel bir siyasal bunal\u0131ma g\u00f6nderme yapt\u0131\u011f\u0131 tespitiyle[foot]Poulantzas tarihi fa\u015fist devlet bi\u00e7iminde fa\u015fizmin devlet ayg\u0131t\u0131na d\u0131\u015far\u0131dan s\u0131zd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve \u00f6ncesindeki halk\u00e7\u0131 hareket ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 bozgunla birlikte devlet i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fen bir kopu\u015fun s\u00f6z konusu oldu\u011funu belirtmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla bu tarihsel \u00f6zg\u00fcll\u00fck ba\u011flam\u0131nda kopu\u015fun tamam\u0131yla i\u00e7sel oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyiz.[\/foot]\u00a0 birlikte Poulantzas\u2019ta fa\u015fist devlet kapitalizmin belli bir evresindeki devleti nitelemez.[foot]A.g.e., 234.[\/foot]\u00a0 Fakat Kapitalist demokratik devletlerin her bi\u00e7iminin zaten totaliter e\u011filimler ve fa\u015fizan \u00f6geler ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul ederek (y\u00fcr\u00fctme erkinin g\u00fc\u00e7lendirilmesi y\u00f6n\u00fcndeki e\u011filim vs.) otoriter devlet\u00e7ili\u011fin kapitalist devletin yeni bir \u201cdemokratik\u201d formu oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.[foot]A.g.e., 234-5.[\/foot]\u00a0 Poulantzas yukar\u0131da s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz gibi siyasal bunal\u0131m unsurlar\u0131n\u0131n keskinle\u015fti\u011fi bu devlet bi\u00e7iminde eskiye nazaran fa\u015fizan \u00f6gelerin ve e\u011filimlerin \u201c\u00e7ok daha belirgin bir tarzda kendilerini g\u00f6ster\u201ddi\u011fini belirtmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla;\u00a0\u201cT<em>arihi fa\u015fizmlerde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, fa\u015fizmin devlet ayg\u0131t\u0131na d\u0131\u015far\u0131dan s\u0131zmas\u0131 ve yerle\u015fmesinden \u00e7ok, bundan b\u00f6yle hali haz\u0131rdaki \u015fekillenme i\u00e7ine \u00e7izilmi\u015f \u00e7izgiler uyar\u0131nca devlete i\u00e7sel bir kopu\u015f s\u00f6z konusu olacakt\u0131r.<\/em>\u201d [foot]A.g.e., 235[\/foot]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6yleyse otoriter devlet\u00e7ili\u011fin hem siyasal bunal\u0131mlar\u0131n ve devlet bunal\u0131mlar\u0131n\u0131n kesinle\u015fti\u011fi yeni bi\u00e7imler i\u00e7inde fa\u015fistle\u015fme s\u00fcrecine dair n\u00fcveler bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve fa\u015fistle\u015fme s\u00fcrecinin yeni bir bi\u00e7imiyle i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7me potansiyelinin oldu\u011funu belirtebiliriz. Kapitalist devlet i\u00e7inde devlet bunal\u0131mlar\u0131n\u0131n 70\u2019li y\u0131llardakinden \u00e7ok daha fazla kesinle\u015fme potansiyeli ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 ve bunun olduk\u00e7a belirle-yici oldu\u011fu bir d\u00f6nemde ya\u015f\u0131yoruz. Poulantzas bunun ipucunu g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi 70\u2019lerde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bi\u00e7imde sunmu\u015ftur. Dolay\u0131s\u0131yla tam da i\u00e7 g\u00fcvenli\u011fin, otoriter devlet\u00e7ili\u011fin her zamankinden daha \u00e7ok ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 fa\u015fizan \u00f6geler i\u00e7inde en \u00f6nemlilerden biri oldu\u011funu ve onun da yeni bir a\u015famas\u0131n\u0131 temsil etti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">4. \u00d6ncelikle s\u00f6ylemek gerekir ki otoriter devlet\u00e7ili\u011fin yasama ve y\u00fcr\u00fctme aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi neredeyse bir ili\u015fkisizli\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren mant\u0131\u011f\u0131 s\u00f6z\u00fc edilen fa\u015fistle\u015fme s\u00fcrecindeki unsurlar\u0131 do\u011frudan hat\u0131rlatmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczde art\u0131k \u015f\u00fcphe uyand\u0131rmayacak bi\u00e7imde belirginle\u015fen tabloyu Boukalas \u201cyasaman\u0131n m\u00fczakereye dayal\u0131 i\u015fleyi\u015fi ve mant\u0131\u011f\u0131[n\u0131n] ciddi \u015fekilde alt \u00fcst ol[mas\u0131]\u201d \u015feklinde ifade eder: \u201c[yasama] neredeyse y\u00fcr\u00fctmenin \u00f6zel bir komitesi gibi i\u015flemeye ba\u015flar.\u201d[foot]Boukalas, s. 59.[\/foot]\u00a0 Burada ifade etmek istedi\u011fimiz, otoriter devlet\u00e7ilikle uyumlu bir bi\u00e7imde y\u00fcr\u00fct\u00fclen hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc nosyonunun ge\u00e7erli-li\u011fini yitirmesidir. \u00d6nce mevcut hukuk sistemi i\u015flevi ve mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybeder ve hukuk yaln\u0131zca idarenin politik ama\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda kulland\u0131\u011f\u0131 bir ara\u00e7 haline gelir.[foot]A.g.e., s. 59.[\/foot]\u00a0 Yasama, \u00f6zellikle de cezai soru\u015fturmalar ve ekonomi politikalar\u0131 ba\u011flam\u0131nda ucu a\u00e7\u0131k d\u00fczenlemelerle y\u00fcr\u00fctmenin \u00f6n\u00fcndeki engelleri sistematik olarak kald\u0131ran bir i\u015flev \u00fcstlenir.[foot] A.g.e., s. 60.[\/foot]\u00a0 Hukukun i\u015flevi ve mant\u0131\u011f\u0131ndaki alt \u00fcst olu\u015fa ise, i\u00e7 g\u00fcvenlik paketinde i\u00e7erilen vali-kaymakamlara soru\u015fturma yetkisinin verilmesi ve kolluk istihbarat\u0131n\u0131n-raporlar\u0131n\u0131n soru\u015fturma\/kovu\u015fturma makamlar\u0131n\u0131n faaliyetleri yerine ge\u00e7mesi (ifade alma yetkisi) d\u00fczenlemeleri g\u00f6sterilebilir. Bu en basit ifadesiyle yarg\u0131n\u0131n kolluk faaliyeti \u00fczerindeki denetiminin kalkmas\u0131 demektir. Yarg\u0131daki yap\u0131sal de\u011fi\u015fikliler ve ona e\u015flik eden kadro de\u011fi\u015fiklikleri de bu i\u015fleyi\u015fin aksamas\u0131n\u0131 \u00f6nleyecek bi\u00e7imde ger\u00e7ekle\u015ftirilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Devletin bask\u0131 ayg\u0131tlar\u0131yla (polis, yarg\u0131 vs.) ideolojik ayg\u0131t\u0131 (hukuk) aras\u0131ndaki ili\u015fkiselli\u011fin m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131 sayesinde, hukuk art\u0131k ne \u00fcst\u00fcnlerin hukuku ne de hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc formunda y\u00fcr\u00fcrl\u00fcktedir. Can D\u00fcndar ve Erdem G\u00fcl\u2019\u00fcn tutuklulu\u011fu konusundaki Anayasa Mahkemesi Karar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda Erdo\u011fan\u2019\u0131n \u201csayg\u0131 duymu-yorum-tan\u0131m\u0131yorum-uymuyorum\u201d tavr\u0131 bu ba\u011flamda i\u015faret edicidir. Bunlarla birlikte hukukun ara\u00e7sall\u0131\u011f\u0131ndaki esas d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ancak g\u00fcvenlik-\u00f6nleyicilik-ter\u00f6rle m\u00fccadele (counterterrorism)\u00a0 gibi kavramlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu eksende anla\u015f\u0131labilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dolay\u0131s\u0131yla odaklan\u0131lmas\u0131 gereken iki \u00f6nemli husus var: \u0130lki \u00f6zellikle yarg\u0131 s\u00fcre\u00e7lerinde g\u00fcvenlik ve \u00f6nleyicili\u011fin \u00f6ne al\u0131nmas\u0131 ve buna ter\u00f6rle m\u00fccadelenin eklemlenmesi. \u0130kinci ise bu ba\u011flamda devletin ayg\u0131tlar\u0131n\u0131n kilit konuma yerle\u015fmesi ve bunun toplumsal alan\u0131 ku\u015fatmay\u0131 olduk\u00e7a kolayla\u015ft\u0131rmas\u0131. Boukalas\u2019a g\u00f6re otori-ter devlet\u00e7ili\u011fin bu yeni a\u015famas\u0131nda ceza soru\u015fturmalar\u0131nda \u00f6nleyicili\u011fin merkezili\u011fi, yard\u0131m ve yatakl\u0131k su\u00e7lar\u0131na yap\u0131lan vurgu ve \u015f\u00fcphenin \u00f6nemini kaybedi\u015fi herkesin i\u015flenmemi\u015f su\u00e7lar\u0131n \u015f\u00fcphelisi olduklar\u0131 anlam\u0131na gelir.[foot] A.g.e., s. 60.[\/foot]\u00a0 Buraya bilindi\u011fi \u00fczere T\u00fcrkiye\u2019de kullan\u0131\u015fl\u0131 bir ceza arac\u0131 haline gelen ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc propagandas\u0131 yapma su\u00e7unu da ekleyebiliriz:[foot]Ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde bar\u0131\u015f talep eden Bar\u0131\u015f \u0130\u00e7in Akademisyenler bildirisi nedeniyle Esra Mungan, Muzaffer Kaya ve K\u0131van\u00e7 Ersoy\u2019un ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc propagandas\u0131 yapmak su\u00e7undan tutuklanmalar\u0131 en g\u00fcncel \u00f6rnektir.[\/foot] B\u00f6ylece toplumsal alan\u0131n ku\u015fat\u0131lmas\u0131 devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131n hukukla s\u0131n\u0131rlanamayan (olu\u015fturulan yeni hukuka ayk\u0131r\u0131 uygulamalar s\u00f6z konusu olsa bile) keyfi m\u00fcdahaleleriyle ger\u00e7ekle\u015fmektedir.[foot]H\u00fck\u00fcmetin g\u00fcneydo\u011fuda anayasal ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal kurumunu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmamas\u0131 bununla ilgilidir[\/foot]\u00a0 \u0130\u015fte kolluk faaliyetleri i\u00e7 g\u00fcvenlik paketin de oldu\u011fu gibi tam da bu ku\u015fatma do\u011frultusunda yeniden d\u00fczenlenir: hakim karar\u0131 olmaks\u0131z\u0131n dinleme yap\u0131labilmesi; polisin silah kullan\u0131m\u0131na dair kapsam\u0131n geni\u015flemesi; aslen savc\u0131ya ait olan ifade alma yetkisinin kollu\u011fa devredilmesi; araman\u0131n savc\u0131n\u0131n hatta amirin yaz\u0131l\u0131 izni olmadan yap\u0131labilmesi vs.. Ter\u00f6rizmin siyasal atmosferi ise t\u00fcm siyasal faaliyetin s\u00fcrekli bir bi\u00e7imde hedef haline gelmesine olanak sa\u011flar.[foot]A.g.e., s. 60.[\/foot]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">5. Son olarak otoriter devletin bir ulus \u00f6tesi s\u00fcper devletin uzant\u0131s\u0131 olmaktan \u00f6te ulusal d\u00fczeydeki ger\u00e7ek bir kopu\u015fa tekab\u00fcl etmesi[foot]Poulantzas, 2006, s. 239.[\/foot]\u00a0 tespiti, i\u00e7 g\u00fcvenli\u011fin mevcut ve olas\u0131 krizlere kar\u015f\u0131 bir silahlanma oldu\u011fu\u00a0 tespitini do\u011frular. Gezi direni\u015finin b\u00f6ylesi bir (mevcut) krize tekab\u00fcl etti\u011fi[foot]Boukalas, s. 61.[\/foot] ve i\u00e7 g\u00fcvenli\u011fin de buraya bir cevap oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Halk\u0131n siyasal faaliyeti d\u00fczeyinde ya\u015fanan kopu\u015f devlet akl\u0131 d\u00fczeyinde art\u0131k b\u00f6ylesi faaliyetlerin tamamen d\u0131\u015flanaca\u011f\u0131 yeni bir mekanizmay\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u00e7 g\u00fcvenlikle birlikte keyfili\u011fin hukuka ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n herhangi bir bi\u00e7imine k\u0131sa devre yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131, y\u00fcr\u00fctmenin faaliyetlerine s\u0131n\u0131rs\u0131z bir imkan veren, toplumsal ya\u015fam \u00fczerindeki denetimin yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 otoriter devlet\u00e7ili\u011fin yeni bir bi\u00e7imine ge\u00e7ildi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. \u00d6zellikle yaz\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda s\u00f6z\u00fc edilen, siyasal iktidar\u0131n partiler forumundan devlet ayg\u0131t\u0131na aktar\u0131lmas\u0131, \u00f6zellikle de iktidar\u0131n i\u00e7 g\u00fcvenlikle birlikte devletin bask\u0131 ayg\u0131tlar\u0131nda (polis-yarg\u0131) yo\u011funla\u015fmas\u0131, bu ayg\u0131tlar\u0131n cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n kontrol\u00fc alt\u0131na girmeleri Poulantzas\u2019\u0131n dedi\u011fi gibi bir e\u011filimin sonucunu olu\u015fturmu\u015f ve fakat parlamentoyu\/h\u00fck\u00fcmeti ciddi bir krize sokmu\u015ftur (yani devleti bir kutbunda zay\u0131flatm\u0131\u015ft\u0131r). Bu ba\u011flamda Erdo\u011fan\u2019\u0131n \u201cba\u015fkanl\u0131k\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesi de bug\u00fcnk\u00fc kapitalist devlet bi\u00e7iminin mevcut krizden ar\u0131nd\u0131r\u0131larak devam ettirilmesi plan\u0131 do\u011frultusunda i\u015flemektedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1. Nicos Poulantzas Fa\u015fizm ve Diktat\u00f6rl\u00fck\u2019te (Fascisme et Dictature) \u2018fa\u015fistle\u015fme s\u00fcreci\u2019 i\u00e7inde devlet ayg\u0131t\u0131 ve [bi\u00e7imsel] h\u00fck\u00fcmet aras\u0131ndaki ili\u015fkinin, \u00f6zellikle de siyasal iktidar\u0131n somutla\u015ft\u0131\u011f\u0131 konumlar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmesi (displacement) ba\u011flam\u0131nda, nas\u0131l bir do\u011faya sahip oldu\u011funu \u015f\u00f6yle ifade eder:1. Nicos Poulantzas Fa\u015fizm ve Diktat\u00f6rl\u00fck\u2019te (Fascisme et Dictature) \u2018fa\u015fistle\u015fme s\u00fcreci\u2019 i\u00e7inde devlet ayg\u0131t\u0131 ve [bi\u00e7imsel] h\u00fck\u00fcmet aras\u0131ndaki ili\u015fkinin, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":39,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[133,33],"tags":[],"class_list":["post-1755","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dosya","category-sayilar-1"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1755","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/39"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1755"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1755\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1755"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1755"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1755"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}