{"id":2350,"date":"2017-08-28T02:54:18","date_gmt":"2017-08-27T23:54:18","guid":{"rendered":"http:\/\/hukukdefterleri.com\/?p=2350"},"modified":"2017-09-19T07:55:13","modified_gmt":"2017-09-19T04:55:13","slug":"ogrenci-gozunden-soylesi-referandum-sonrasi-turkiye-hukuk-ve-mucadele-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/?p=2350","title":{"rendered":"\u00d6\u011frenci G\u00f6z\u00fcnden (S\u00f6yle\u015fi): Referandum Sonras\u0131 T\u00fcrkiye, Hukuk ve M\u00fccadele \u00dczerine… (03.05.2017)"},"content":{"rendered":"

Referandum sonras\u0131nda, \u0130stanbul\u2019daki farkl\u0131 \u00fcniversitelerden hukuk \u00f6\u011frencileriyle sohbet ettik. Gelece\u011fin hukuk\u00e7ular\u0131n\u0131n, referandum, anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi sonras\u0131 T\u00fcrkiye, hukuk ve siyasete dair neler d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sorduk. Yay\u0131n kurulu \u00fcyemiz Onur Parlak\u2019\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi bu keyifli ve ilgi \u00e7ekici sohbeti payla\u015f\u0131yoruz.<\/em><\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0\"\"<\/p>\n

\n
\n
\n
\n
\n

 <\/p>\n

Onur Parlak (Hukuk Defterleri Yay\u0131n Kurulu \u00dcyesi):\u00a0T\u00fcrkiye\u2019nin 150 y\u0131ll\u0131k anayasal birikimini ortadan kald\u0131racak nitelikte bir i\u00e7eri\u011fe sahip olan, giderek ola\u011fanla\u015fmaya y\u00fcz tutmu\u015f OHAL rejimi alt\u0131nda, kamu kaynaklar\u0131n\u0131n \u201cEvet\u201d i\u00e7in f\u00fctursuzca seferber edildi\u011fi, son derece e\u015fitsiz, bask\u0131c\u0131 ve hukuksuz bir atmosferde ger\u00e7ekle\u015ftirilen anayasa de\u011fi\u015fiklik referandumunu, \u015faibe ve me\u015fruiyet tart\u0131\u015fmalar\u0131 e\u015fli\u011finde geride b\u0131rakm\u0131\u015f olduk. Sizce Hukuk Fak\u00fcltesi \u00f6\u011frencileri nezdinde bu tart\u0131\u015fmalar nas\u0131l bir yer edindi?<\/strong><\/p>\n

Baran Bo\u011fa (Bilgi \u00dcniversitesi Hukuk Fak\u00fcltesi 2. S\u0131n\u0131f \u00d6\u011frencisi):<\/strong>\u00a0T\u00fcrkiye\u2019nin genelinde, referandumun me\u015fru olmad\u0131\u011f\u0131 en son YSK\u2019n\u0131n m\u00fch\u00fcrs\u00fcz oylar\u0131 da kabul etmesiyle beraber -ki me\u015fru olmad\u0131\u011f\u0131 belliydi ve halk taraf\u0131ndan da kabul g\u00f6rm\u00fc\u015f bir \u015feydi- net olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Ayn\u0131 g\u00fcn\u00fcn ak\u015fam\u0131nda halk\u0131n soka\u011fa inmesinden de bunu g\u00f6rebiliyorduk. Halk\u0131n soka\u011fa inmesinin de \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc gen\u00e7ler, yani \u00fcniversiteli gen\u00e7ler yapm\u0131\u015f oldu. Tabi ki bunun \u00fcniversitelerde etkileri de oldu ama bu yeterli de\u011fildi. Kendi okulum olan Bilgi \u00dcniversitesi\u2019nden yola \u00e7\u0131karak s\u00f6yleyebilirim ki, referandum s\u00fcreci biraz sessiz ge\u00e7ti. Okullarda \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lmad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6zellikle hocalar\u0131m\u0131z son d\u00f6nemlerdeki akademisyenlerin ihrac\u0131 veya bar\u0131\u015f i\u00e7in akademisyenlerin g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc muamele ile korkutuluyor. Derslerde, anayasa derslerinde veya idare dersinde ya da di\u011fer derslerde referandumdan \u00e7ok rahat bahsedemediler. Referandum \u00f6ncesinde zaten T\u00fcrkiye\u2019de bir korku d\u00fczeni ba\u015flad\u0131; hatta bu korku d\u00fczeni topluma da enjekte ediliyordu. Bu, \u00fcniversitelerde de ses buldu. En son \u00fcniversitelere yapt\u0131klar\u0131 sald\u0131r\u0131lar, meslekleri ile tehdit edilen hocalarda b\u00fcy\u00fck bir iz b\u0131rakt\u0131. Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131 ele\u015ftirdi\u011fi i\u00e7in okuldan at\u0131lan bir hocam\u0131z bile oldu. Bu sebeple hocalar\u0131m\u0131z referandum \u00f6ncesinde sessiz kald\u0131lar. Her an at\u0131lma tehdidi alt\u0131nda kald\u0131lar. \u00d6zellikle bu tehdit vak\u0131f \u00fcniversitesi devlet \u00fcniversitesi fark etmeksizin hocalar\u0131m\u0131zda psikolojik tahribat da yaratt\u0131. \u00d6\u011frenciler genelde kendi aralar\u0131nda tart\u0131\u015fmad\u0131lar. T\u00fcrkiye\u2019 de oldu\u011fu gibi \u00f6\u011frenciler de bu se\u00e7imin me\u015fru olmad\u0131\u011f\u0131, hile ile bir \u015fekilde o sand\u0131ktan Evet \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na hemfikir. Hatta Referandumdan sonra y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flere \u00f6rne\u011fin \u00fcniversitemizden de bir\u00e7ok \u00f6\u011frencinin de kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum… Ancak bu durum ne yaz\u0131k ki \u00fcniversite gen\u00e7li\u011fi \u00f6rg\u00fctl\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, \u015faibeli se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131na \u00fcniversitelerden ses \u00e7\u0131karamad\u0131 ve bu sonu\u00e7lar \u00fcniversitelerde yank\u0131 bulmad\u0131.<\/p>\n

\n
\n
\n
\n

O.P.: Nas\u0131l bir ihtiyac\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak g\u00fcndeme geldi sizce bu Anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi?<\/strong><\/p>\n

Berkay \u00c7elen (Marmara \u00dcniversitesi Hukuk Fak\u00fcltesi 4. S\u0131n\u0131f \u00d6\u011frencisi):<\/strong>\u00a0En basit \u015fekilde cevapland\u0131rmak gerekirse, y\u00fcr\u00fctmenin g\u00fc\u00e7lendirilmesi ihtiyac\u0131 olarak d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. Bu s\u00fcre\u00e7 T\u00fcrkiye\u2019 de yakla\u015f\u0131k 50 y\u0131ld\u0131r s\u00fcr\u00fcyor. 71 Muht\u0131ras\u0131 ile ba\u015flayan bir s\u00fcre\u00e7, arkas\u0131ndan 12 Eyl\u00fcl ile had safhaya ula\u015fan y\u00fcr\u00fctmenin yarg\u0131 \u00f6n\u00fcnde ve yasama \u00f6n\u00fcnde g\u00fc\u00e7lendirilmesi anlay\u0131\u015f\u0131 asl\u0131nda en u\u00e7 yorumunu bu ba\u015fkanl\u0131k sistemi ile bulmu\u015f oldu. Ve burada T\u00fcrkiye \u00f6zelinde de bir durum var, ad\u0131na ba\u015fkanl\u0131k sistemi bile demediler. Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 h\u00fck\u00fcmet sistemi dediler. Cumhurba\u015fkan\u0131n meclisi feshedebilmesi, ama meclisin feshedece\u011fi zaman nitelikli yani 2\/3 bir \u00e7o\u011funlu\u011fa ula\u015fmas\u0131 ihtiyac\u0131. Cumhurba\u015fkan\u0131 meclis taraf\u0131ndan feshedilmeden \u00f6nce zaten o meclisi de Cumhurba\u015fkan\u0131 feshedebilir. B\u00f6ylelikle tamamen yasaman\u0131n, hatta yarg\u0131n\u0131n denetiminden ba\u011f\u0131ms\u0131z tutulmu\u015f bir y\u00fcr\u00fctme s\u00f6z konusu. Bu y\u00fcr\u00fctmenin ba\u015f\u0131nda da bir ki\u015fi var, monist y\u00fcr\u00fctme diye adland\u0131r\u0131lan sistemde mevcut Cumhurba\u015fkan\u0131 bu g\u00f6reve getirildi. Bu ba\u011flamda \u00f6zellikle s\u00f6yledikleri \u015fey h\u0131zl\u0131 karar alma s\u00fcreciydi fakat meclis dedi\u011fimiz yap\u0131 h\u0131zl\u0131 karar almaktan ziyade nitelikli bir karar alabilmek, yani halk\u0131n se\u00e7ti\u011fi vekillerin nitelikli bir \u015fekilde halk\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcn etkileyecek bir \u015fekilde bir karar almas\u0131 i\u00e7in var. Dolay\u0131s\u0131yla h\u0131zl\u0131 karar alma ihtiyac\u0131 tamamen yapay bir ihtiya\u00e7 olarak kodlanm\u0131\u015f durumda. Zaten 15 y\u0131ld\u0131r b\u00fct\u00fcn iktidar mekanizmalar\u0131 da kendi ellerindeydi, asl\u0131nda bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda hi\u00e7 de gere\u011fi ve anlam\u0131 olmayan bir yap\u0131 s\u00f6z konusu. Bunu da kendilerinden sonraki sistemi de garanti alt\u0131na almak i\u00e7in, b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bakarak de\u011ferlendiriyorlar diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Fak\u00fcltelerdeki durum Baran\u2019\u0131n da dedi\u011fi gibi, pek nitelikli ve yeterli de\u011fil. Bunda g\u00f6rece g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcn de pay\u0131 var. \u00dcniversitelerde bask\u0131n\u0131n fazla olmas\u0131na da bunu ba\u011flayabiliriz. Ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal etkisi ile bizim okulumuzda da kul\u00fcp \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131lamad\u0131, \u00f6\u011frencilerin Hay\u0131r\u2019\u0131 anlatmas\u0131na izin verilmedi. Evet\u2019 in anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131, Hay\u0131r diyenlerin s\u00fcrekli kutupla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bask\u0131 alt\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 ya\u015fand\u0131. Tamamen tek kutuplu bir s\u00fcre\u00e7 istiyorlar. Muhalefet ile birliktelik ve kendilerinin denetlenece\u011fi her \u015feyi reddettikleri bir durum s\u00f6z konusu. \u00dcniversitelerde de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00fczere en u\u00e7 noktaya getirilmi\u015f durumda.<\/p>\n

\n
\n
\n

\u0130layda Gedik (Bilgi \u00dcniversitesi Hukuk Fak\u00fcltesi Temsilcisi, 3. S\u0131n\u0131f \u00d6\u011frencisi):\u00a0<\/strong>Dersler konusunda arkada\u015flarla ayn\u0131 \u015feyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum, hocalar\u0131m\u0131z konu\u015fmad\u0131 veya s\u00fcre\u00e7 hakk\u0131nda s\u00f6z edilmedi. \u0130lk olarak birinci s\u0131n\u0131fta anayasa dersi var, ikinci s\u0131n\u0131fta idare; ancak ben \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131fta oldu\u011fum ve iki derse de girmedi\u011fim i\u00e7in mi acaba konu\u015fmalara tan\u0131kl\u0131k edemedim diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Ard\u0131ndan acaba bu hangi derste konu\u015fulacak oldu diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken asl\u0131nda anayasa de\u011fi\u015fikli\u011finin b\u00fct\u00fcn derslere sirayet etti\u011fini anlad\u0131m. \u00d6rne\u011fin ceza hukukunda ge\u00e7en cumhurba\u015fkan\u0131na hakaret su\u00e7u art\u0131k nas\u0131l yorumlanacak veya cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n sorumlulu\u011fu konusu nas\u0131l de\u011fi\u015fecek? Direkt olarak bu s\u0131fat kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu s\u0131fat\u0131n yerini ne alacak yoksa direkt olarak h\u00fck\u00fcm m\u00fc ortadan kald\u0131r\u0131lacak? Bir de hocalar\u0131m\u0131z s\u00fcrekli olarak ders saatlerinin yetmedi\u011finden, konunun d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka bir \u015fey konu\u015famamaktan \u015fik\u00e2yet etmektedirler. O y\u00fczden normalde de bir gazete haberi veya g\u00fcndemde olan bir olay olsun, bunlar \u00fczerinden yorum yapabilen bir fak\u00fclte de\u011filiz. Ben isterdim ki okul hocalar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda, Baro\u2019dan veya komisyonlardan bir yetkili gelsin ve bize bu s\u00fcreci anlats\u0131n. Bu de\u011fi\u015fen maddeler, h\u00fck\u00fcmler herhangi bir siyasi partinin veya verilecek oyun propagandas\u0131 yap\u0131lmadan da anlat\u0131labilir. T\u00fcrkiye Barolar Birli\u011fi\u2019nin web sitesindeki kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 de\u011fi\u015fiklik metni ke\u015fke herkese daha detayl\u0131 anlat\u0131lsayd\u0131. \u015eahsi olarak benim g\u00f6zlemim \u015f\u00f6yleydi ki; \u201cEvet\u201d ve \u201cHay\u0131r\u201d \u015feklinde iki kampanya s\u00fcreci var ve maddeler s\u00f6ylenmeden halk \u00fczerindeki kampanya s\u00fcreci devam ediyor. Bu maddelerin anlat\u0131lmamas\u0131nda zaten bilin\u00e7li bir tercih yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 da a\u015fikard\u0131r. Bizlere zaten \u201cben bu sistemi getiriyorum, t\u00fcm denetimi tek bir el alt\u0131nda topluyorum, denetimi kald\u0131r\u0131yorum, bana oy verin\u201d diyemezlerdi. \u0130ki taraf\u0131n da dinlenece\u011fi bir sempozyum olmas\u0131n\u0131 kendi okulumda \u00e7ok isterdim. Tart\u0131\u015fma ortam\u0131 ve iki taraf\u0131 da g\u00f6rmeyi isterdim. En az\u0131ndan sadece derslerde Kemal G\u00f6zler hocan\u0131n kitab\u0131na at\u0131f yap\u0131lsayd\u0131 veya TBB\u2019nin web sitesindeki metin s\u00f6ylenseydi. Nas\u0131l bir ihtiyac\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 sorusunda ise, T\u00fcrkiye\u2019nin zaten bo\u015flu\u011fu olan bir konuydu. T\u00fcrkiye parlamenter mi, yar\u0131 ba\u015fkanl\u0131k m\u0131 diye tart\u0131\u015f\u0131lan bir durumda bir anda sanki kurtar\u0131c\u0131 gibi yans\u0131t\u0131lan ve asl\u0131nda sonumuzu getirecek ba\u015fkanl\u0131k sistemi g\u00fcndeme geldi. \u00d6nce bir fiili durum yarat\u0131ld\u0131 ve bu hukukiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Ba\u015fkanl\u0131k sisteminin uyguland\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerde eyalet sistemi var ve bizim sistemimizde de olacak m\u0131yd\u0131, bunu bile bilmeden halk se\u00e7ime gitti. H\u0131zl\u0131 karar alal\u0131m o y\u00fczden ba\u015fkanl\u0131\u011fa ge\u00e7elim yaftas\u0131 da ilgin\u00e7ti; \u00e7\u00fcnk\u00fc OHAL d\u00f6neminde oldu\u011fumuz i\u00e7in zaten istenilen her \u015fey kolayca, h\u0131zl\u0131 olarak karar al\u0131n\u0131p eyleme ge\u00e7irilebiliyordu. Neden bu kadar h\u0131zl\u0131 karar al\u0131nmas\u0131 isteniyor? H\u0131zl\u0131 karar alma ile s\u00fcrecin denetimden azade k\u0131l\u0131n\u0131yor olmas\u0131 a\u015fikard\u0131r. \u00c7\u0131kacak her yasada ben bilgilenmek istiyorum, s\u00f6z hakk\u0131m olsun istiyorum ve benim s\u00f6z hakk\u0131ma ket vuran bir sistemin h\u0131z\u0131 beni korkutuyor. H\u0131zl\u0131 olmas\u0131 demek tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131yor demektir. Zaten KHK\u2019lar ile h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde karar al\u0131nabiliyor. Neden daha fazlas\u0131n\u0131 istiyoruz, bu da ba\u015fka bir soru i\u015faretidir. Di\u011fer bir sorun ise, zaten bu Anayasa de\u011fi\u015fikli\u011finin kanun koyucular\u0131n eline de\u011fmeden \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u015eu ana kadar iyisi ve k\u00f6t\u00fcs\u00fc ile ka\u00e7 tane Anayasa g\u00f6rd\u00fcysek hepsini kanun koyucular yapm\u0131\u015ft\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc Anayasa yapmak kanun koyucular\u0131n i\u015fidir. Ben ilk kez bu sistemde kanun koyucular\u0131n geri planda tutuldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcm, \u0130stanbul ekol\u00fcne veya Ankara ekol\u00fcne sahip hi\u00e7bir hocam\u0131z\u0131n fikrinin al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131na \u015fahit olduk. Hukuk e\u011fitimi almam\u0131\u015f ki\u015filerin hukuk yapmas\u0131, kanunlar\u0131, h\u00fck\u00fcmleri de\u011fi\u015ftirmesi sa\u011fl\u0131kl\u0131 de\u011fildir. Bu normlar\u0131n nas\u0131l oraya geldi\u011fini bilmeden de\u011fi\u015fiklik yapmak sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeden yasa yaratmakt\u0131r.<\/p>\n

\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n

\"\"<\/p>\n

O.P.: YSK\u2019nin oylar\u0131n say\u0131m i\u015flemi devam etti\u011fi s\u0131rada alm\u0131\u015f oldu\u011fu karar ile m\u00fch\u00fcrs\u00fcz pusula ve zarflar\u0131n se\u00e7menin oy hakk\u0131n\u0131n korunmas\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek kabul edilmesi, referandum sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00fczerine b\u00fcy\u00fck bir \u015faibe g\u00f6lgesi d\u00fc\u015fmesine ve se\u00e7imin me\u015fruiyetinin tart\u0131\u015fmal\u0131 hale gelmesine neden olmu\u015ftu, bildi\u011finiz \u00fczere. Oy hakk\u0131n\u0131n korunmas\u0131ndan ziyade se\u00e7im g\u00fcvenli\u011fi de\u011fil midir sizce de esas olan? Kanun h\u00fckm\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ihlal eden ve kanuna ayk\u0131r\u0131 bir i\u015flem te\u015fkil ederek tarihe bir hukuk garabeti olarak ge\u00e7en bu karar kar\u015f\u0131s\u0131nda ne s\u00f6ylemek istersiniz?<\/strong><\/p>\n

\n
\n
\n

\u0130.G.:<\/strong> YSK\u2019n\u0131n Anayasa Mahkemesi\u2019ne bir ba\u015fvurusu var. Bununla ilgili bir emsal karar da mevcut. Emsal kararda alenen m\u00fch\u00fcrs\u00fcz bir oy varsa bunun ge\u00e7ersiz oldu\u011fu yaz\u0131yor. Bir hukuk \u00f6\u011frencisi olarak benim \u00f6\u011frendi\u011fim bir emsal karar\u0131n bir hukuk normu ile e\u015fit olmas\u0131 gerekmekte. Se\u00e7im Kanunu\u2019nda bir d\u00fczenleme mevcut, \u00fcstelik bir emsal karar\u0131m\u0131z var. Hukuku hi\u00e7e say\u0131p bunlar\u0131 yok sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 farz edelim. \u015e\u00f6yle bir \u015fey var ki; kanunlar geriye y\u00fcr\u00fcmez. \u0130nfaz karar\u0131 hari\u00e7. Ve se\u00e7im s\u0131ras\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lan bir kanunun geriye y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde hukukun katledilmesidir. Karar a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde evinden zarf getiren ki\u015filerin cebinden getirdi\u011fi zarf\u0131 sand\u0131\u011fa atabilece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. O zaman benim 3 ki\u015finin denetimi alt\u0131nda kulland\u0131\u011f\u0131m m\u00fch\u00fcrl\u00fc oyun hi\u00e7bir anlam\u0131 kalm\u0131yor.<\/p>\n

Se\u00e7im g\u00fcvenli\u011fi meselesi ayr\u0131 bir ihlal. Benim g\u00f6revli oldu\u011fum okulda g\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u00f6n\u00fcnde a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde oy kullan\u0131ld\u0131. Uyarmaya kalkt\u0131\u011f\u0131mda ise bana cevab\u0131 \u2018\u2019Meclis\u2019te bile b\u00f6yle yap\u0131yorlar\u2019\u2019 oldu.<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Yap\u0131lan hukuksuzluklar hukuk g\u00fcvenli\u011finin de zedelenmesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Yasalar\u0131n belirlili\u011fi, \u00f6nceden hangi kural\u0131n uygulanmas\u0131 gerekti\u011finin a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yok say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Burada \u015fu \u00e7ok \u00f6nemli: Temel haklar\u0131n tamamen ihlal edildi\u011fi bir durum s\u00f6z konusu. \u00d6zellikle YSK Ba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n se\u00e7im sonras\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klama ama\u00e7lar\u0131n\u0131n ne oldu\u011funu tam olarak ortaya koyan bir a\u00e7\u0131klama olmu\u015ftur. \u201cTam kanunsuzluk olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erli olmu\u015ftur\u201d \u015feklinde bir a\u00e7\u0131klama mevcuttur; ancak bize fak\u00fcltede 1. s\u0131n\u0131ftan beri \u00f6\u011fretilen \u015fey hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k var m\u0131, yok mu bunun tespit edilmesi ve bu tespite g\u00f6re sonuca varmak i\u00e7in derecelendirme yap\u0131lmas\u0131d\u0131r. Esas olan \u015fey kanunsuzlu\u011fun olmas\u0131 veya olmamas\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de yap\u0131lan se\u00e7imlerde bir m\u00fch\u00fcrs\u00fcz oyun kullan\u0131lmas\u0131 bile bu se\u00e7imi toptan ge\u00e7ersiz yapar. Yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamada tam kanunsuzlu\u011fun ne oldu\u011funu kimsenin tam olarak bilmedi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu tan\u0131m\u0131 tamamen se\u00e7imi kazanmak i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 \u00e7ok belli. \u00c7\u00fcnk\u00fc oylar say\u0131lmaya ba\u015fland\u0131ktan sonra YSK taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klama yap\u0131l\u0131yor. Se\u00e7im g\u00fcvenli\u011fi, i\u015flem g\u00fcvenli\u011fi bertaraf ediliyor. Asl\u0131nda \u201ctam kanunsuzluk\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131 bize nas\u0131l bir T\u00fcrkiye istediklerini de a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde g\u00f6stermi\u015ftir. Hukukun olmad\u0131\u011f\u0131 bir T\u00fcrkiye yaratmak istiyorlar. YSK Ba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131 ile kurals\u0131zl\u0131\u011f\u0131n kural\u0131n\u0131 da \u00e7\u0131kard\u0131lar diyebiliriz. Bir di\u011fer \u015faibe ise, Bekir Bozda\u011f\u2019\u0131n AYM\u2019ye ba\u015fvurular\u0131n ard\u0131ndan, \u201cAnayasa Mahkemesi red y\u00f6n\u00fcnde bir karar veremez\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131d\u0131r. Mahkeme\u2019ye ba\u015fvurular yap\u0131ld\u0131ktan sonra y\u00fcr\u00fctmeyi temsil eden bir ki\u015finin bu a\u00e7\u0131klamas\u0131 yarg\u0131ya yap\u0131lan bask\u0131y\u0131 da a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektedir. Bu \u015faibeler y\u00fcr\u00fctmenin yapt\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm i\u015flemlerin \u00f6ncesinde ve sonras\u0131nda bir kurala ba\u011flanamayaca\u011f\u0131n\u0131n da g\u00f6stergesidir. Daha se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n y\u00fczde ellisi bile a\u00e7\u0131klanmadan yap\u0131lan balkon konu\u015fmalar\u0131 ve kutlamalar da tamamen g\u00f6r\u00fcnt\u00fcy\u00fc de\u011fi\u015ftirmek ve psikolojik \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn sa\u011flanmas\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

O.P.: Hukuk Defterleri\u2019nin 6. say\u0131s\u0131nda \u201cOHAL, KHK\u2019ler ve Anayasa Referandumu\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 makalesiyle katk\u0131 sunan de\u011ferli hocam\u0131z \u0130brahim Kabo\u011flu ilgili yaz\u0131s\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019yi 15 Temmuz\u2019a getiren zeminin Anayasa-hukuk ve liyakat yerine din-mezhep-cemaat ili\u015fkilerini \u00f6ne \u00e7\u0131karan h\u00fck\u00fcmet etme tarz\u0131 ile yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, 15 Temmuz sonras\u0131nda ise hukuk ve liyakat yerine, yanda\u015flar ve muhalifler ayr\u0131m\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, AKP ve cemaat bi\u00e7imindeki olu\u015fumlar\u0131n yeni ittifaklar\u0131na elveri\u015fli zeminler haz\u0131rlanabilece\u011fini \u00f6zellikle vurguluyordu. Bu ba\u011flamda t\u00fcm \u00fcst kademe y\u00f6neticilerin atama, g\u00f6revlerine son verme, bakanl\u0131klar\u0131n yap\u0131s\u0131, kamu t\u00fczel ki\u015fili\u011fi kurulmas\u0131 gibi d\u00fczenlemelerin cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 kararnamesi ile yap\u0131labilmesinin \u015eule \u00d6zsoy Boyunsuz hocam\u0131z\u0131n deyimiyle kamu y\u00f6netiminde liyakatin yerini siyasi sadakatin almas\u0131na neden olaca\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilebilir mi? Ne dersiniz bu konu ile ilgili olarak?<\/strong><\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Asl\u0131nda 15 Temmuz\u2019a bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman bu i\u015fin bir numaral\u0131 sorumlusu darbe giri\u015fimini yapan G\u00fclen Cemaati veya bug\u00fcnk\u00fc ad\u0131yla \u201cFET\u00d6\u201d olarak g\u00f6z\u00fckse de, esas olarak ba\u015f sorumlusu AKP iktidar\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu yap\u0131lanmay\u0131 b\u00fcrokrasiye, hukuka, orduya yerle\u015ftiren ve bu yerle\u015ftirmeyi liyakat ile de\u011fil \u201csiyasi sadakat\u201d ile ger\u00e7ekle\u015ftiren mevcut siyasi iktidard\u0131r. Hatta HSYK\u2018ya yerle\u015ftirmeler \u201cdarbeyle hesapla\u015fma\u201d ad\u0131 alt\u0131nda 12 Eyl\u00fcl 2010 referandumu ile kabul edilen Anayasa de\u011fi\u015fiklikleri ile ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir ve b\u00f6ylece darbeyle hesapla\u015fma ad\u0131na yerle\u015ftirdikleri bu grup yeni bir darbe giri\u015fimine sebebiyet vermi\u015ftir. Referandum s\u00fcrecinde iktidar bunun hesab\u0131n\u0131 muhalefetten, halktan sormaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131 ve bizden m\u00fccadelesine destek istedi; ama bu i\u015fin m\u00fcsebbibi AKP iktidar\u0131d\u0131r ve s\u00fcre\u00e7 kendilerini de zedelemi\u015f durumdad\u0131r. Fakat bir de\u011fi\u015fime de gitmeyen iktidar ayn\u0131 \u015fekilde yoluna devam etmektedir; sadece ittifak yapt\u0131klar\u0131 ortaklar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015f durumdalar. Ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde ortaya \u00e7\u0131kan bir bilgiye g\u00f6re; \u015fu an AKP il ba\u015fkanlar\u0131n\u0131n h\u00e2kim olarak atanmas\u0131 ger\u00e7ekle\u015fiyor ve toplamda 1 hafta i\u00e7inde bin civar\u0131 hakim \u2013 savc\u0131 atamas\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k %90\u2019\u0131 AKP eski y\u00f6neticilerinden olu\u015fuyor. Dolay\u0131s\u0131yla bu kadar ihrac\u0131n as\u0131l sebebi veya bu kadrolar\u0131n nas\u0131l doldurulaca\u011f\u0131 da ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor: Yeni ortaklar yerle\u015ftirilecek, ortak bulunamad\u0131\u011f\u0131 noktada da tamamen kendileri yerle\u015fecek. Ben bu durumun devam edece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum; \u00e7\u00fcnk\u00fc mevcut siyasi iktidar\u0131n toplumda art\u0131k kar\u015f\u0131l\u0131k yaratmakta zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorum. Bu nedenle de t\u00fcm bu s\u00fcreci ancak hukuksuzluklar ile, kendi kadrolar\u0131 ile y\u00f6netebilmeleri m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ba\u015fbakan referandum \u00f6ncesi \u201c\u0130taat et, rahat et\u201d diye bir s\u00f6z s\u00f6ylemi\u015fti, bana g\u00f6re b\u00fct\u00fcn felsefeleri bu olacak ve art\u0131k liyakat esasl\u0131 de\u011fil, biat esasl\u0131 bir devlet yap\u0131lanmas\u0131 mevcut hale gelecektir.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n
\n

\u0130.G.:<\/strong> Darbe giri\u015fiminin ard\u0131ndan ilk olarak \u201ckand\u0131r\u0131ld\u0131k\u201d ifadesi kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131, bir kere daha \u201ckand\u0131r\u0131lma\u201d riski ile bu \u00fclke nas\u0131l kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131labilir? Oysaki biz hi\u00e7bir zaman kand\u0131r\u0131lmad\u0131k \u00e7\u00fcnk\u00fc en ba\u015f\u0131ndan biliyorduk. \u0130ktidar ise bizden \u00e7ok daha tecr\u00fcbeli ki\u015filerden olu\u015fuyor; ancak onlar \u201ckand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f\u201d ve bir sonraki neslin de kand\u0131r\u0131lmayaca\u011f\u0131 belli de\u011fil. S\u00fcrekli olarak bir ba\u015fka gruba dayanma hali s\u00f6z konusu. E\u011fer halk\u0131n iradesi ger\u00e7ekse, halk\u0131n iradesine dayan\u0131rs\u0131n ya da yaln\u0131zca kendinden g\u00fc\u00e7 al\u0131rs\u0131n. \u0130ktidar\u0131n ise hep d\u0131\u015far\u0131dan, ne oldu\u011fu bilinmeyen, bu g\u00fcvene nas\u0131l sahip oldu\u011fu belli olmayan ve hatta hukuken bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmayan gruplar ile ittifak yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz ve ne yaz\u0131k ki yapt\u0131r\u0131ms\u0131z kalaca\u011f\u0131n\u0131 bildikleri i\u00e7in de istedikleri gibi hareket ediyorlar.<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Yapt\u0131r\u0131m uygulayacak mekanizmalar\u0131 da kendi ellerine ge\u00e7irmi\u015f durumdalar. Bu y\u00fczden hukuka da, temel kamusal ilkelere de hi\u00e7 ihtiya\u00e7 duymadan hareket edebiliyorlar.<\/p>\n

B.B.<\/strong>: Darbe giri\u015fimindeki sorumluluklar\u0131n\u0131 unutturmak i\u00e7in referandumun kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 da s\u00f6yleyebiliriz. \u0130stikrar vurgusu ve bu tarz yap\u0131lara yeni sistemle birlikte yer verilmeyece\u011fi de \u00e7ok\u00e7a propaganda edildi. D\u0131\u015f ili\u015fkilerdeki milliyet\u00e7ilik alg\u0131s\u0131n\u0131 da kullanarak darbe s\u00fcrecinden yararlanan\u0131n da yine mevcut siyasi iktidar oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n

\n
\n
\n

O.P.:<\/strong>KHK\u2019ler marifetiyle \u00fcniversitelerde adeta bir huru\u00e7 harek\u00e2t\u0131na giri\u015filmi\u015f, bu \u00fclkenin ayd\u0131nl\u0131k, ilerici birikimi haks\u0131z ve hukuksuz bir \u015fekilde \u00fcniversitelerden tasfiye edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. KHK\u2019ler ile \u00fcniversitelerin geldi\u011fi yeri nas\u0131l de\u011ferlendirmeli, \u00f6zel olarak ise bunca hukuksuz uygulaman\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bir s\u00fcre\u00e7te hukuk fak\u00fcltelerinden ses \u00e7\u0131kmamas\u0131n\u0131 neye yormak gerekir?<\/strong><\/p>\n

\u0130.G.:<\/strong> Bir \u00fclkeyi kalk\u0131nd\u0131rmak istiyorsan\u0131z \u00f6nce e\u011fitimi kalk\u0131nd\u0131rman\u0131z gerekir; tersinden e\u011fitimi mahvederseniz de \u00fclkenin k\u00f6t\u00fcye gidi\u015finin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7ars\u0131n\u0131z. Akademiye sald\u0131rma sebepleri de fikirlerin \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir ortam\u0131 ilk olarak yok etmek ve konu\u015fmay\u0131, tart\u0131\u015fmay\u0131, s\u00f6z \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 engellemek ve b\u00f6ylece bilin\u00e7lenmenin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek…<\/p>\n

O.P.:<\/strong> E\u011fitimli se\u00e7men kitlesinin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak \u201cHay\u0131r\u201d diyor olmas\u0131n\u0131n da bir pay\u0131 oldu\u011funu s\u00f6ylemek gerekir.<\/p>\n

B.B.:<\/strong> \u00dclkenin en karanl\u0131k d\u00f6nemlerinde ilk harekete ge\u00e7enlerin ba\u015f\u0131nda \u00fcniversiteler ve \u00fcniversite gen\u00e7li\u011fi olmu\u015ftur. 68 ku\u015fa\u011f\u0131 bu durumun en belirgin \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n

\u0130.G.:<\/strong> Herkesin bir siyasi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc olabilir, bu bir ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Bu durum ancak empoze etmeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde bir s\u0131k\u0131nt\u0131 yarat\u0131r. Ben KHK ile uzakla\u015ft\u0131r\u0131lan hocalar\u0131m\u0131n hi\u00e7birinde b\u00f6yle bir durumu ya\u015famad\u0131m veya not tehdidi gibi sorunlarla hi\u00e7 kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmad\u0131k. Yaln\u0131zca ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc nedeniyle ger\u00e7ekle\u015fen bu durum, 12 Eyl\u00fcl darbesi ile kapat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenen bu tip uygulamalar\u0131n asl\u0131nda kapanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor. Ayr\u0131ca, KHK\u2019ler yaln\u0131zca \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemi etkiler ve ilgili d\u00f6nem sona erince etkisinin de kalkmas\u0131 gerekir. Ancak \u015fu an meslekten ihra\u00e7 etme ile beraber lisanslar\u0131n da iptal edilmesi s\u00f6z konusu. B\u00f6ylece ki\u015filerin t\u00fcm ya\u015famlar\u0131n\u0131 elinden alan bir durum mevcut oluyor.<\/p>\n

B.B.:<\/strong> Sadece \u00fcniversiteler ile de s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan bir uygulamadan bahsediyoruz. Hakim-savc\u0131 ihra\u00e7lar\u0131, ki\u015filerin malvarl\u0131klar\u0131na el konulmas\u0131, yurtd\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131\u015f yasa\u011f\u0131 gibi uygulamalar da ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f durumda.<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Yine KHK ile getirilen bir uygulama ile birlikte \u00fcniversitelerde rekt\u00f6rl\u00fck se\u00e7imlerinin de art\u0131k yap\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz, do\u011frudan Cumhurba\u015fkan\u0131 taraf\u0131ndan ataman\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilece\u011fi bir duruma ge\u00e7iliyor. \u00d6ncesinde se\u00e7imler varken de zaten fiili olarak yine bu yol kullan\u0131lmaktayd\u0131; en \u00e7ok oy alan yerine siyasi iktidara en yak\u0131n olan\u0131n, ki\u015fisel ili\u015fkisi en \u00e7ok olan\u0131n atand\u0131\u011f\u0131 bir sistem vard\u0131. KHK\u2019ler ile beraber bu uygulamay\u0131 da tamamen kendi ellerine ald\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. KHK\u2019lerin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131ndaki temel ama\u00e7 acilen birtak\u0131m uygulamalar\u0131 hayata ge\u00e7irmektir; ter\u00f6r, ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir siyasi durum ya\u015fanmas\u0131 gibi hallerde bu sonu\u00e7lar\u0131 derhal bertaraf etme hedefi ile d\u00fczenleme yap\u0131l\u0131r. \u015eu an ise 9 ayd\u0131r devam eden OHAL ve KHK s\u00fcreci var ve bu s\u00fcre\u00e7te hocalar\u0131m\u0131z\u0131n ihra\u00e7 edildi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Yine hukukun bitti\u011fi bir noktada olsak da s\u00f6yleyelim; bir kimsenin meslekten \u00e7\u0131kar\u0131lmadan \u00f6nce hakk\u0131nda bir tahkikat yap\u0131lmas\u0131, ki\u015finin kendisine ne olaca\u011f\u0131n\u0131 bilmesi laz\u0131md\u0131r ve idari a\u00e7\u0131dan da birtak\u0131m a\u015famalar\u0131n (uyar\u0131, k\u0131nama) ge\u00e7ilmesi gereklidir. Yani \u015fu an hukukun t\u00fcm alanlar\u0131na ve hatta OHAL\u2019e dahi ayk\u0131r\u0131l\u0131k s\u00f6z konusudur diyebiliriz.<\/p>\n

\n
\n
\n

O.P.: Referandumda AKP kar\u015f\u0131t\u0131 toplumsall\u0131\u011fa alternatif olarak sunulan ama politik olarak onlardan hi\u00e7 de geride kalmayan \u201cHay\u0131r\u201dc\u0131 birtak\u0131m siyasi fig\u00fcrlerin (MHP\u2019li muhalif milletvekilleri) referandum ak\u015fam\u0131 yapm\u0131\u015f olduklar\u0131 a\u00e7\u0131klamalar ile pasifist, durumu kabullenen, hatta yeni duruma ayak uydurmaya \u00e7al\u0131\u015fan bir tutum geli\u015ftirmelerini nas\u0131l de\u011ferlendirirsiniz? Herkesin kendi Hay\u0131r tavr\u0131n\u0131 kendince gerek\u00e7elendirdi\u011fi ve anlamland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fczlemde referandum sonras\u0131nda bizleri, \u00fclkemizi nelerin bekledi\u011finden bahsedebilirsiniz?<\/strong><\/p>\n

\n
\n
\n

\u0130.G.:<\/strong> Muhalefet liderlerinin bu t\u00fcr \u015feyler yapmas\u0131 bizi de \u00fczd\u00fc. 15 Temmuz\u2019da halk\u0131 soka\u011fa d\u00f6kmenin ve d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f olan\u0131 birle\u015ftirmenin iki \u00e7ift s\u00f6ze bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck asl\u0131nda. Zaten liderli\u011fin de as\u0131l vasf\u0131 budur. Bu y\u00fczden \u00fcz\u00fcc\u00fcd\u00fcr. Teess\u00fcf\u00fc ben de edebilirim, do\u011fru bulmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 ben de ifade edebilirim. Bunun yerine ke\u015fke ileride bizi nas\u0131l bir cehennemin kar\u015f\u0131layaca\u011f\u0131n\u0131 tasvir etselerdi. Ne olacak, denetim mekanizmalar\u0131 nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015facak gibi sorulara cevap verebilselerdi. Bir sonraki ad\u0131m\u0131 -2019\u2019u- d\u00fc\u015f\u00fcnmekten ziyade; Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n partinin ba\u015f\u0131na ge\u00e7mesini veya \u00fczerine basa basa idam tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmeliydiler. Bu da konu\u015fulacak \u00f6nemli ba\u015fl\u0131klardan birisiydi. Sonu\u00e7 olarak duymak istedi\u011fim; referandumdan \u00e7\u0131kan sonu\u00e7 sonras\u0131 bizi nas\u0131l bir T\u00fcrkiye\u2019nin bekledi\u011fine dair de\u011ferlendirmelerdi.<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Tabloya genel olarak bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, di\u011fer se\u00e7imlerde de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi, se\u00e7im g\u00fcn\u00fcne de\u011fin s\u00f6ylenilen birtak\u0131m laflar\u0131n asl\u0131nda hi\u00e7bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 o ak\u015fam ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f durumda. Dolay\u0131s\u0131yla muhalefetin tavr\u0131n\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 veya \u00fcz\u00fcc\u00fc bulmuyorum. Kof kabaday\u0131l\u0131k diyerek tarif edebiliriz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu sistemin muhalefetini yap\u0131yorlar, bu iktidar\u0131n muhalefetini yap\u0131yorlar ve sonu\u00e7 olarak iktidar gibi muhalefet etmeye ba\u015fl\u0131yorlar. Kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelmekten \u00e7ekiniyorlar ve yapay bir tav\u0131r g\u00f6sterdiklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ama resmi tutanaklara g\u00f6re %49\u2019luk (bizler bu oran\u0131n daha fazla oldu\u011funu biliyoruz) bir muhalefet mevcut. Hay\u0131r diyenler ne yapmal\u0131 dersek; \u201cDo\u011fru bulmuyorum\u201d ifadesiyle yetinilmemeli, bu se\u00e7imin kazan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ayak oyunlar\u0131yla tersine \u00e7evrildi\u011fini, \u015faibeli oldu\u011funu te\u015fhir etmeye devam edilmeli. Verili durumu kabullenip \u00fczerine bir \u015fey koymaya \u00e7al\u0131\u015fmak de\u011fil, mevcut durumun reddi \u00fczerinden yol almak gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u0130\u00e7inde bulunulan tam kanunsuzluk halini g\u00f6rmek gerekir. Bunu reddedip ba\u015fka tart\u0131\u015fmalar yapmak asl\u0131nda iktidar\u0131n \u00f6n\u00fcm\u00fcze getirdi\u011fi paketi bir yerden sonra kabullenmek anlam\u0131na geliyor. Bana kal\u0131rsa d\u00fczenin kendisi reddedilmeli. Aksi durum siyasi iktidar\u0131n milli irade s\u00f6ylemine teslim olmak anlam\u0131na geliyor. Milli irade dedi\u011fimiz \u015fey manevi, somut kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmayan bir kavramd\u0131r. Biz bu se\u00e7ime bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u015faibe, hukuksuzluk, bask\u0131 ve OHAL g\u00f6r\u00fcyorsak sonu\u00e7 ne \u00e7\u0131km\u0131\u015f olursa olsun, g\u00f6rd\u00fcklerimizi anlatmak ve bunlar \u00fczerinden bir direni\u015f hatt\u0131 olu\u015fturmak gereklidir diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n
\n
\n

\u0130.G.:<\/strong> Bir de \u015fu nokta var; o g\u00fcn y\u00fczlerce avukat, hukuk\u00e7u g\u00f6rev yapt\u0131. \u201cTeess\u00fcf ederim\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131 yerine bunlar\u0131n \u00fczerinde durulmal\u0131yd\u0131. \u201cArkada\u015flar il\u00e7elerimize davet ediyoruz, gelin ve sisteme tutanak giri\u015fleri i\u00e7in yard\u0131mc\u0131 olun, dilek\u00e7e yaz\u0131lacaksa beraber yazal\u0131m, A\u0130HM\u2019e gidilecekse birlikte yapal\u0131m, kanun yolu a\u00e7\u0131k ve birlikte m\u00fccadele edelim\u201d \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131 yap\u0131lmal\u0131yd\u0131. Israrla kazanan biziz denmeliydi. Ben o ak\u015famki konu\u015fmadan \u015funu anlad\u0131m: \u201cBiz bittik.\u201d<\/p>\n

Ama asl\u0131nda durum b\u00f6yle de\u011fildi. \u0130ki g\u00fcn itiraz s\u00fcremiz devam ediyordu. \u0130nsanlara bu \u015fekilde \u00e7a\u011fr\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f olsayd\u0131, destek istenseydi \u00e7ok daha farkl\u0131 olabilirdi. Muhalefetin tavr\u0131 insanlar\u0131n kabullenmesine ve \u201ctamam o zaman\u201d demesine neden oldu. Se\u00e7im boyunca ve sonras\u0131nda \u00e7aba harcayan onlarca avukat\u0131n hakk\u0131 yendi de denebilir.<\/p>\n

B.B.:<\/strong> Zaten muhalefet i\u00e7inde de belli b\u00f6l\u00fcnmeler ya\u015fand\u0131. Hatta bir ara CHP\u2019nin meclisten \u00e7ekilmesi g\u00fcndem olmu\u015ftu ve parti i\u00e7inde de \u00e7e\u015fitli \u00e7at\u0131\u015fmalar ya\u015fand\u0131. Referandum sonras\u0131nda ana muhalefetin verece\u011fi kritik bir karar bir\u00e7ok \u015feyi de\u011fi\u015ftirebilirdi. \u0130layda\u2019n\u0131n dedi\u011fi gibi bir \u015feyler yaparak da gidi\u015fat\u0131 de\u011fi\u015ftirebilirlerdi; ama yetersiz kald\u0131lar. Yapmak istemediler, \u00f6zellikle alay konusu haline gelen K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun a\u00e7\u0131klamas\u0131 halk\u0131n \u00f6fkesini ifade etmek i\u00e7in yetersizdi. Bu y\u00fczden ana muhalefetin soka\u011fa \u00e7\u0131kma \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapmas\u0131 ya da se\u00e7imin me\u015fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etmesi daha tatmin edici olabilirdi.<\/p>\n

\n
\n
\n

O.P.:<\/strong> Asl\u0131nda ifade edildi ama bunun hakk\u0131n\u0131 verebilecek, gere\u011fini yerine getirebilecek bir siyasi irade ortaya koyulamad\u0131.<\/p>\n

B. B.:<\/strong> Tam olarak s\u00f6ylenmedi. \u201cHile yap\u0131ld\u0131\u201d dediler; ama \u201cKesinlikle me\u015fru de\u011fildir, bu referandumu tan\u0131m\u0131yoruz\u201d demediler. E\u011fer deselerdi T\u00fcrkiye\u2019de bir\u00e7ok \u015fey de\u011fi\u015firdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc halk bir noktadan sonra kabullenmeye ba\u015flad\u0131. Referandumdan sonra soka\u011fa \u00e7\u0131kan insanlar (Kad\u0131k\u00f6y-Be\u015fikta\u015f- \u0130zmir vs.) vard\u0131; ancak arkalar\u0131nda bir g\u00fc\u00e7 yoktu. Muhalefet bu noktada halka g\u00fcven veremedi.<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Asl\u0131nda ba\u015flang\u0131\u00e7ta edindikleri bir tav\u0131rd\u0131; kampanya m\u0131 yoksa b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir m\u00fccadele mi y\u00fcr\u00fct\u00fclecekti? Bir\u00e7ok muhalefet \u00f6znesi kampanya y\u00fcr\u00fctmeyi yani 16 Nisan ak\u015fam\u0131 sona erecek bir program\u0131 tercih etti. Ama halk\u0131n ya da muhalefetin tercih etmesi gereken, sonras\u0131na da aktar\u0131lacak bir muhalefet d\u00f6nemi olmal\u0131yd\u0131. O y\u00fczden meclis muhalefeti ya da \u00e7ok b\u00fcy\u00fck i\u015fler yapm\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnen partilerle bir tutum fark\u0131m\u0131z\u0131n da oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n

O.P.: Peki hukuk ve siyaset aras\u0131nda nas\u0131l bir ili\u015fki tarifi yap\u0131lmas\u0131 ve esas olarak hukuksal alan\u0131 da bi\u00e7imlendirecek \u015fekilde b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir siyasal ve hukuksal m\u00fccadelenin nas\u0131l \u00f6rg\u00fctlenmesi, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nem nas\u0131l bir m\u00fccadele hatt\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n

\u0130.G.:<\/strong> Asl\u0131nda bu soru bana Cemal Bali hocan\u0131n derslerini hat\u0131rlatt\u0131. Hukuku olu\u015fturan toplumdur, hukuktaki normu getiren toplumdur. \u0130kisi bir b\u00fct\u00fcnd\u00fcr. Ve toplumun o norma verece\u011fi reaksiyonu bi\u00e7imlendirir. En basitinden idam konusunu ele alal\u0131m, bug\u00fcn bu konu konu\u015fuluyorsa e\u011fer toplumun \u015fimdiden reaksiyon g\u00f6stermesi gerekir. \u201cBiz idam\u0131 istemiyoruz, ge\u00e7mi\u015ften de biliyoruz ki idam hi\u00e7bir zaman tecav\u00fczc\u00fclere ve tacizcilere uygulanmad\u0131; hep siyasilere uyguland\u0131, bu sebeple biz bu normu istemiyoruz.\u201d denmesi gerekir. Ki hukuktaki kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 da, bizim toplumsal bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131m\u0131z da de\u011fi\u015fsin ve ona g\u00f6re \u015fekil als\u0131n, bu ikisi kesinlikle kopmaz. Siyasal\u0131 da \u015f\u00f6yle ba\u011fl\u0131yorsunuz; \u015fu konjonkt\u00fcrde zaten hukuku yapan da siyasiler. Kanun koyuculardan onlar\u0131 \u00e7ekeli \u00e7ok zaman oldu. O y\u00fczden bunlar\u0131 \u00fc\u00e7l\u00fc sac aya\u011f\u0131 gibi de d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. Bu y\u00fczden, dedi\u011fim gibi her \u015feyden \u00f6nce insan ve toplum belirleyicidir.<\/p>\n

\n
\n
\n

Her \u015feyden \u00f6nce normu koyarken dikkat edilen \u015fey cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131kt\u0131r, toplumun normlar\u0131 de\u011fildir. Yoksa toplum kendi adaletini kendi sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve kamu d\u00fczeni y\u0131k\u0131l\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla toplum ne istiyorsa her \u015fey ona g\u00f6re \u015fekilleniyor. Her bireyin kendinin bilincinde olmas\u0131 gerekir. Nas\u0131l oy hakk\u0131m\u0131 devrediyorsam, kanun yapma hakk\u0131m da var onu da devrediyorum ve ona sahip \u00e7\u0131k\u0131lmak zorunda. Partilere bu y\u00fczden k\u0131z\u0131yorum; ben seni oraya geri \u00e7ekil diye yollamad\u0131m, benim hakk\u0131m\u0131 koru diye yollad\u0131m.<\/p>\n

O.P.:<\/strong> Esas sorunun i\u015flerin hep birtak\u0131m \u201ckurtar\u0131c\u0131lara\u201d havale edilerek \u00e7\u00f6z\u00fclece\u011fine inan\u0131lmas\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc yerle\u015fik siyaset yapma kal\u0131plar\u0131 \u201cs\u0131radan\u201d insanlar\u0131n siyasetin do\u011frudan \u00f6znesi olabildi\u011fi ve bunu \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi bir siyaset tarz\u0131na imk\u00e2n tan\u0131m\u0131yor.<\/p>\n

\u0130.G.:<\/strong> Her oy o kadar k\u0131ymetli ki, herkes bunun fark\u0131nda olsa \u00e7ok daha farkl\u0131 olurdu. \u201cBir oydan ne olur ki?\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor insanlar. Halbuki o bir oylar toplansa \u00e7ok daha farkl\u0131 olabiliyor. Bununla ilgili istatistikler de var.<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> M\u00fccadeleyi b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc kurgulamak gerekiyor. Hukuk fak\u00fcltelerinde de, \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda da hukuka bir kariyer alan\u0131 g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131l\u0131yor. Hukukun ba\u011f\u0131ms\u0131z ve ayr\u0131, \u00fcst\u00fcn bir alan oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. Siyaset bu y\u00fczden geri planda kal\u0131yor hukuk fak\u00fcltelerinde. Bir\u00e7ok arkada\u015f\u0131m\u0131z hukuka ba\u015fka bir de\u011fer atfedip, gelece\u011fini ve kariyerini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtiyor. Ama b\u00fct\u00fcn sorularda da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00fczere hukukun en temel kavramlar\u0131n\u0131n bile i\u015flemedi\u011fi bir durum var ortada. Dolay\u0131s\u0131yla hukuk, siyaset, \u00fclke, bunlar\u0131 b\u00fct\u00fcnsel bir \u015fekilde bir araya getirecek bir m\u00fccadele d\u00f6nemine girmemiz gerekiyor. Salt hukuk alan\u0131na s\u0131k\u0131\u015fm\u0131\u015f ya da se\u00e7im d\u00f6nemlerindeki kampanyalara ve teknik detaylara \u00e7ekilmi\u015f bir muhalefetten ziyade art\u0131k bu \u015faibeli durumu reddeden kesimlerin yeni d\u00f6neme g\u00f6re bir tepki \u00f6rg\u00fctlemesi gerekiyor.<\/p>\n

\n
\n
\n

B.B.:<\/strong> \u0130layda ve Berkay\u2019\u0131n belirtti\u011fi gibi, halk\u0131n verdi\u011fi tepkiler hukukun gidece\u011fi yolu belirler. Halk yap\u0131lan hukuksuzluklara tepki vermedi\u011finde, hukukun arkas\u0131nda halk deste\u011fi olmad\u0131\u011f\u0131nda gidece\u011fi yer bellidir. Asl\u0131na bakarsan\u0131z, \u00f6zellikle referandumdan sonra \u015f\u00f6yle bir rahatlama oldu: \u201cTamam biz bir \u015fey yapmayal\u0131m, gereken yap\u0131l\u0131yor\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc insanlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc belli partilerin hukuk\u00e7ular\u0131na g\u00fcvendiler. \u00d6rg\u00fctlenmediler ve hatta \u00f6rg\u00fcts\u00fcz bir \u015fekilde bile soka\u011fa \u00e7\u0131kmad\u0131lar. Hukuk\u00e7ulara duyulan bir g\u00fcven vard\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc. Toplumsal dinamiklerle hukuk birlikte \u00e7al\u0131\u015fmazsa bir etkisi olmuyor buraya bir set \u00e7ekmek gerekiyor. Bu sebeple Berkay\u2019\u0131n dedi\u011fi gibi, art\u0131k referandumdan sonra ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n etkilerinin g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flanmas\u0131ndan itibaren birlikte, b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc, \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir m\u00fccadele y\u00fcr\u00fctmek gerekiyor. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, hukukla beraber \u00e7al\u0131\u015farak m\u00fccadele alan\u0131 belirlenmesi gerekiyor. Sadece toplumsal muhalefet ya da sadece hukuk tek ba\u015f\u0131na ba\u015faramaz.<\/p>\n

\n
\n
\n
\n
\n
\n

\u0130.G.:<\/strong> Bir de bunun ge\u00e7mi\u015fini d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekiyor. \u0130stenen buydu: \u00d6rg\u00fcts\u00fczle\u015ftirmek. Seni bunca zaman hep de\u011fersiz g\u00f6sterdiler, sen birey olarak hep de\u011fersiz ve arka planda hissettin. \u00d6rg\u00fcts\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcn sebebi de budur. \u201cSen ne yapabilirsin ki?, sadece git ve oy ver.\u201d Topluma empoze edilen buydu. \u0130stikrar diyorlar ya, senelerce buna al\u0131\u015ft\u0131rd\u0131lar. \u201cSen ne yapabilirsin ki?, sen \u00f6rg\u00fctlenemeyeceksin, sen bir \u015feyleri belirleyemeyeceksin. Sadece oy verirsin, her \u015feyi biz belirleriz, hukuku da yasay\u0131 da biz yapar\u0131z.\u201d Ama toplumsal bir \u015fekilde hukuku biz belirliyoruz bunun unutulmamas\u0131 gerekir. Fransa\u2019dan, \u0130svi\u00e7re\u2019den al\u0131p benim \u00f6n\u00fcme kanun diye koyulursa, toplum al\u0131\u015fam\u0131yor, adapte olam\u0131yor. Toplumdan ba\u011f\u0131ms\u0131z kanuna al\u0131\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 a\u015fik\u00e2r. Hukuku toplum belirler, ke\u015fke kendimiz belirleseydik b\u00f6ylece bu kadar k\u0131r\u0131lmalar da olmazd\u0131.<\/p>\n

\n
\n
\n

O.P.: Son olarak Hukuk Defterleri dergisi okurlar\u0131na iletmek istedi\u011finiz ya da eklemek istedi\u011finiz bir \u015fey var m\u0131?<\/strong><\/p>\n

\u0130.G.:<\/strong> Azalarak bitmeyelim, birbirimize sahip \u00e7\u0131kal\u0131m, \u00f6rg\u00fctlenelim. Ger\u00e7ekten birbirimizle oldu\u011fumuz s\u00fcrece var oluruz; biz bunu ge\u00e7mi\u015fte de g\u00f6rd\u00fck. Tecr\u00fcbe ger\u00e7ekten en ucuz, en g\u00fczel, en net kazan\u0131mlardan biridir. Bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda asl\u0131nda \u00e7ok g\u00fczel bir mazi var. \u00d6rg\u00fctlenerek neler yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. K\u0131sa maziye bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Gezi Park\u0131\u2019n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Bunlar \u00e7ok ge\u00e7mi\u015f g\u00fcnler de\u011fil, bizler bunu yine yapabiliriz. Hi\u00e7bir \u015fey i\u00e7in ge\u00e7 de\u011fil, enseyi karartmayal\u0131m. Hukuk Defterleri\u2019ni okuyan insanlar olarak az \u00e7ok ayn\u0131 \u015feyleri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz ama bunu yaymaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z. En b\u00fcy\u00fck hatalar\u0131m\u0131zdan birisi belki de bu: \u00c7ok fazla kendi i\u00e7imize kapan\u0131\u011f\u0131z, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da katmaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z. \u00d6zellikle \u015fu s\u00fcre\u00e7te fark ettim ki; haz\u0131rl\u0131k s\u0131n\u0131flar\u0131na ve yeni oy verecek insanlara ula\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m, sohbetlerimize onlar\u0131 da katal\u0131m. Ancak bu \u015fekilde b\u00fcy\u00fcyebiliriz. Yenili\u011fe a\u00e7\u0131k olarak…<\/p>\n

B.\u00c7.:<\/strong> Ellerinde bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc olsa da, bir yasa ge\u00e7irilmi\u015f olsa da \u015funu biliyoruz ki her zaman b\u00fcy\u00fck toplumsal de\u011fi\u015fimler, bu en b\u00fcy\u00fck g\u00f6r\u00fcnt\u00fclere kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karak ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. B\u00fct\u00fcn devrim ve ilerleme s\u00fcre\u00e7leri hep mevcut stat\u00fckoya kafa tutma s\u00fcre\u00e7leriydi. Dolay\u0131s\u0131yla ellerinde ba\u015fkanl\u0131k kozu da olsa, OHAL kozu da olsa, biz bilelim ki; toplum b\u00fct\u00fcn bu g\u00fc\u00e7lerin \u00fcstesinden gelebilecek yeg\u00e2ne unsurdur. Dolay\u0131s\u0131yla biz birlikte m\u00fccadele edebildi\u011fimiz takdirde bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcy\u00fc tersine \u00e7evirebilece\u011fimizi hi\u00e7 unutmamam\u0131z gerekiyor.<\/p>\n

B.B.:<\/strong> \u00d6zellikle hukuk fak\u00fcltesi \u00f6\u011frencilerine seslenmek gerekirse, \u0130layda\u2019n\u0131n da dedi\u011fi gibi, umudun y\u00fckseltilmesi ve ta\u015f\u0131nmas\u0131, \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir \u015fekilde d\u0131\u015fa a\u00e7\u0131larak olabilir: Tart\u0131\u015fmalar, paneller, sempozyumlar yaparak. M\u00fccadelenin b\u00fcy\u00fct\u00fclmesi ve umudun a\u015f\u0131lanmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Zaten en son KHK\u2019larla da korktuklar\u0131 \u015fey belli. Akademiden, \u00fcniversiteden, hukuk\u00e7ulardan korkuyorlar. Korktuklar\u0131 i\u00e7in de KHK\u2019lar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla sald\u0131r\u0131yorlar. Bizler bu sald\u0131r\u0131lara \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir \u015fekilde kar\u015f\u0131l\u0131k veremezsek ba\u015far\u0131l\u0131 olamay\u0131z. Bu y\u00fczden hukuk fak\u00fclteleri ba\u015fta olmak \u00fczere, \u00fcniversitelerde \u00f6rg\u00fctlenmeli ve beraber y\u00fcr\u00fcnecek bir m\u00fccadele hatt\u0131n\u0131 \u00e7izmeliyiz.<\/p>\n

O.P.: \u00c7ok te\u015fekk\u00fcr ederiz…<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Referandum sonras\u0131nda, \u0130stanbul\u2019daki farkl\u0131 \u00fcniversitelerden hukuk \u00f6\u011frencileriyle sohbet ettik. Gelece\u011fin hukuk\u00e7ular\u0131n\u0131n, referandum, anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi sonras\u0131 T\u00fcrkiye, hukuk ve siyasete dair neler d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sorduk. Yay\u0131n kurulu \u00fcyemiz Onur Parlak\u2019\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi bu keyifli ve ilgi \u00e7ekici sohbeti payla\u015f\u0131yoruz. \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0   Onur Parlak […]<\/p>\n","protected":false},"author":89,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[87,132],"tags":[],"class_list":["post-2350","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sayilar-7","category-roportaj"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2350","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/89"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2350"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2350\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}