{"id":3777,"date":"2019-06-06T23:08:10","date_gmt":"2019-06-06T20:08:10","guid":{"rendered":"http:\/\/hukukdefterleri.com\/?p=3777"},"modified":"2019-06-06T23:08:10","modified_gmt":"2019-06-06T20:08:10","slug":"sandik-demokrasisinin-sonu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/?p=3777","title":{"rendered":"Sand\u0131k Demokrasisinin Sonu"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">AKP, MHP ile ittifak yaparak girdi\u011fi 31 Mart yerel se\u00e7imlerinde, iddial\u0131 oldu\u011fu b\u00fcy\u00fck \u015fehirleri ve bir\u00e7ok il\u00e7eyi kaybetmi\u015f; bir\u00e7ok belediyeyi de orta\u011f\u0131na kapt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Tabii bu sonu\u00e7lar kar\u015f\u0131s\u0131nda her iki parti de bir\u00e7ok il ve il\u00e7ede se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131na (bu boyutta ilk kez) itiraz etmi\u015ftir. Ancak siyasi iktidar\u0131n B\u00fcy\u00fck\u00e7ekmece, Maltepe ve en \u00e7ok da \u0130stanbul se\u00e7imlerinin iptali konusunda, hukuku ve yasay\u0131 sonuna kadar zorlayan \u0131srar ve inad\u0131; demokrasi i\u00e7in her daim esas g\u00f6sterge olarak ald\u0131\u011f\u0131, sand\u0131\u011fa art\u0131k r\u0131za g\u00f6stermiyor olmas\u0131, T\u00fcrkiye\u2019 de bir d\u00f6nemin sonunu i\u015faret etmektedir.[foot]<span style=\"color: #000000;\">Bu makalenin kaleme al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 tarihte (04.05.2019), CHP\u2019nin \u0130stanbul\u2019a ili\u015fkin olas\u0131 iptal karar\u0131na kar\u015f\u0131 tavr\u0131n\u0131n ne olaca\u011f\u0131 ve YSK\u2019nin karar\u0131 a\u00e7\u0131klanmam\u0131\u015ft\u0131r.[\/foot]<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">G\u00f6r\u00fcnen k\u00f6y k\u0131lavuz istemiyor: Siyasi iktidar, her ne pahas\u0131na sand\u0131ktan \u00e7\u0131kan millet iradesine; \u201cMilletin i\u00e7ine sinmiyor. \u201d diyerek, ilk karay\u0131 \u00e7alm\u0131\u015f; demokrasi ad\u0131na o g\u00fcne kadar kutsad\u0131\u011f\u0131 sand\u0131\u011fa ilk ta\u015f\u0131 da kendisi atm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece; demokrasilerde, demokrasinin tek \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olmamakla birlikte, siyasi iktidar\u0131 elde etmenin ve\/veya onu koruman\u0131n yeg\u00e2ne yolu olan sand\u0131k, i\u00e7inden \u00e7\u0131kan \u201cmilli irade\u201d ile birlikte, 31 Mart\u2019ta h\u00fck\u00fcms\u00fcz k\u0131l\u0131nm\u0131\u015f ve sand\u0131\u011f\u0131n me\u015fruiyet b\u00fcy\u00fcs\u00fc, bizzat onu kutsayaniktidar taraf\u0131ndan bozulmu\u015ftur. Bundan sonra bu iktidarca halk\u0131n \u00f6n\u00fcne konacak hi\u00e7bir sand\u0131k, iktidara gelmenin demokratik bir yolu olarak eskisi gibi savunulamayacak; savunulsa dahi o sand\u0131\u011f\u0131n toplum nezdinde itibar\u0131 ve inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmayacakt\u0131r. \u00d6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki; bundan b\u00f6yle siyasi iktidar, ihtiya\u00e7 duydu\u011funda, bir r\u0131za \u00fcretim arac\u0131 olarak sand\u0131\u011fa m\u00fcracaat etse de, me\u015fruiyetinin kayna\u011f\u0131n\u0131 ba\u015fka yerlerde arayacakt\u0131r. K\u0131sacas\u0131 T\u00fcrkiye\u2019 de \u201cSand\u0131k Demokrasisi\u201d adl\u0131 orta oyununun sonuna gelinmi\u015ftir art\u0131k.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 18\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<div class=\"page\" title=\"Page 18\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131na iktidar cenah\u0131ndan yap\u0131lan itirazlar\u0131n belgesiz ve hukuki dayanaktan yoksun olmas\u0131na; \u00fcstelik (tam da se\u00e7im arifesinde Anayasaya ayk\u0131r\u0131 bir d\u00fczenlemeyle \u00fcyelerinin g\u00f6rev s\u00fcreleri uzat\u0131lan) YSK\u2019nin, daha m\u00fcrekkebi kurumam\u0131\u015f emsal kararlar\u0131na ra\u011fmen; iktidar cenah\u0131ndan gelen itirazlar\u0131, usulden reddetmek yerine, incelemeye alm\u0131\u015f olmas\u0131 ve incelemenin de bu kadar uzamas\u0131 (pek \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 olmasa da) ciddi bir hukuk garabetidir. Bu saatten sonra, YSK t\u00fcm itirazlar\u0131 reddederek, \u0130stanbul\u2019u kesinle\u015ftirse ve bu sonu\u00e7 muhalefetin b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131s\u0131 olarak tarihe ge\u00e7se bile; bu kazan\u0131m -\u00f6yle birilerinin sand\u0131\u011f\u0131 gibi- \u201cDemokrasinin zaferi\u201d olmayacakt\u0131r. Her \u015fey iktidar\u0131n iki duda\u011f\u0131n\u0131n aras\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece bu garabet de ortadan kalkmayacakt\u0131r. Zira; tarihte se\u00e7im sand\u0131klar\u0131ndan fa\u015fizmin \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fse de, demokratik bir cumhuriyetin \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 pek g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 19\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<div class=\"page\" title=\"Page 19\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Bir b\u00fct\u00fcn olarak devlet ayg\u0131t\u0131na sahip olman\u0131n olanaklar\u0131n\u0131 se\u00e7im g\u00fcn\u00fcne kadar (ve sonras\u0131nda) s\u0131n\u0131rs\u0131z kullanan iktidar partisi; bunca a\u00e7\u0131k hukuk ihlalinin yan\u0131 s\u0131ra; se\u00e7im faaliyeti i\u00e7in meydanlara \u00e7\u0131kan partili Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n a\u011fz\u0131ndan, Cumhur \u0130ttifak\u0131\u2019n\u0131 \u201cDevlet bekas\u0131n\u0131n koruyucusu\u201d, Millet \u0130ttifak\u0131\u2019n\u0131 ise ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctleri ile birlikte hareket eden \u201cZillet ittifak\u0131\u201d olarak tan\u0131mlamaktan hi\u00e7 sak\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu iklimden beslenen toplumsal gerilim ve k\u0131r\u0131lma hatt\u0131 bir yana; iktidar\u0131n \u201cTopal \u00f6rdek\u201d diye tarif etti\u011fi se\u00e7ilmi\u015f belediye ba\u015fkanlar\u0131n\u0131 her an g\u00f6revden alabilme kozu; belediye meclislerindeki \u00e7o\u011funlu\u011fu ile mevcut mevzuatla belediyenin gelir ve kaynaklar\u0131n\u0131 belirleme g\u00fcc\u00fc; eli kula\u011f\u0131ndaki yeni d\u00fczenlemeler, Damokles\u2019in k\u0131l\u0131c\u0131 gibi, muhalif belediyelerin ve toplumun tepesinde sallan\u0131rken; b\u00f6yle bir \u201czaferin\u201d demokrasinin zaferi olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu sorunun, muhalefetin se\u00e7im ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 veya se\u00e7im sand\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmsemek i\u00e7in sorulmad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok a\u00e7\u0131kt\u0131r. Aksine; bu soru, demokrasinin ve sand\u0131\u011f\u0131n hakk\u0131n\u0131 verebilmek i\u00e7in sorulmak zorundad\u0131r. Bu soru, sand\u0131\u011fa hapsedilmi\u015f ve sonu\u00e7lar\u0131 ile birlikte tamamen iktidar\u0131n insaf\u0131na b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f sand\u0131k demokrasisinin, esasen nas\u0131l bir kurgu, nas\u0131l bir r\u0131za \u00fcretim arac\u0131 oldu\u011funun g\u00f6r\u00fclmesi i\u00e7in; bu haliyle me\u015fruiyetini \u00e7oktan yitirmi\u015f bir sand\u0131ktan demokrasi \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n; \u015fapkadan tav\u015fan \u00e7\u0131kartmak kadar imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011funu g\u00f6sterebilmek ve demokrasi i\u00e7in tek m\u00fccadele y\u00f6nteminin sand\u0131k oldu\u011fu \u00e7arp\u0131tmas\u0131 ve ezberini bozabilmek i\u00e7in soruluyor.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 19\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Siyasi iktidar, sand\u0131\u011fa pragmatist yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 ve antidemokratik bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 ilk kez, 7 Haziran (2015) genel se\u00e7imlerinden birinci parti olarak \u00e7\u0131kmas\u0131na ra\u011fmen, mecliste az\u0131nl\u0131\u011fa d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc g\u00fcn ortaya koymu\u015ftur. O g\u00fcn tek ba\u015f\u0131na h\u00fck\u00fcmet kuramad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, sand\u0131ktan \u00e7\u0131kan sonucu hi\u00e7 i\u00e7ine sindiremeyen iktidar partisi; h\u00fck\u00fcmet kurmak ad\u0131na, Mecliste \u201c\u0130stik\u015fafi\u201d g\u00f6r\u00fc\u015fmelerle oyalan\u0131rken; Meclis d\u0131\u015f\u0131nda da sular aniden \u0131s\u0131nm\u0131\u015f; HDP ile son a\u015famas\u0131na gelinen \u201c\u00c7\u00f6z\u00fcm masas\u0131\u201d, Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n h\u0131zl\u0131 bir u d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyle devrilmi\u015f; I\u015e\u0130D\u2019li, PKK\u2019i ter\u00f6r ise ani bir atak yaparak ortal\u0131\u011f\u0131 kan g\u00f6l\u00fcne \u00e7evirmi\u015ftir. Bunun \u00fczerine; 7 Haziran\u2019dan \u00f6nce \u201c400 milletvekilini verin bu i\u015f huzur i\u00e7inde \u00e7\u00f6z\u00fcls\u00fcn\u201d diyen Cumhurba\u015fkan\u0131, team\u00fcl gere\u011fi h\u00fck\u00fcmet kurma g\u00f6revini CHP Genel Ba\u015fkan\u0131na vermektense, se\u00e7imlerin yenilenmesine karar vermi\u015ftir. Sonu\u00e7 olarak; H\u00fck\u00fcmetin kurulamamas\u0131 h\u00e2linde se\u00e7imlerin yenilenmesinin yasal yolu a\u00e7\u0131k oldu\u011fundan, iktidar i\u00e7in sand\u0131k sonu\u00e7lar\u0131 \u00fczerinde bir tart\u0131\u015fma a\u00e7maya gerek kalmadan, 7 Haziran\u2019daki sand\u0131k krizi, iktidar\u0131n radikal siyasi manevralar\u0131 ve be\u015f ayl\u0131k ba\u015f d\u00f6nd\u00fcr\u00fcc\u00fc ter\u00f6r sarmal\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, yine sand\u0131kta \u00fcretilen r\u0131za ile 1 Kas\u0131m\u2019da \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. B\u00f6yle bir atmosferde yenilenen se\u00e7imlerde, 400 milletvekili olmasa da, h\u00fck\u00fcmet kurmak i\u00e7in yeterli say\u0131ya ula\u015fan iktidar partisi; 1 Kas\u0131m\u2019da ortaya \u00e7\u0131kan \u201cMilli iradenin\u201d verdi\u011fi g\u00fcvenle, 7 Haziran\u2019da sand\u0131ktan \u00e7\u0131kan \u201ciradeyi\u201d tart\u0131\u015fmaktan da kurtulmu\u015ftur. B\u00f6ylece; sand\u0131k iktidar i\u00e7in yine me\u015fruiyetin tek arac\u0131, yine ba\u015f tac\u0131 olmu\u015ftur. Ama bu olay, iktidar\u0131n sand\u0131\u011fa ne g\u00f6zle bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131n da ilk a\u00e7\u0131k sinyali olmu\u015ftur. O g\u00fcn bu sinyali alamayan veya almak istemeyen muhalefetin, bug\u00fcn ortaya \u00e7\u0131kan k\u00f6r k\u00f6r parma\u011f\u0131m g\u00f6z\u00fcne niteli\u011findeki sonucu art\u0131k hi\u00e7bir bahane veya gerek\u00e7e ile g\u00f6rmezden gelme \u015fans\u0131 ve l\u00fcks\u00fc de yoktur[foot]B\u0131rakal\u0131m sa\u011fl\u0131-sollu burjuva muhalefetini bir yana; boykotu savunmayan, hatta se\u00e7imlere aday olarak kat\u0131lan sosyalist-kom\u00fcnist cenah\u0131n bile 7 Haziran -1 Kas\u0131m sinyali- ni yeterince almad\u0131\u011f\u0131; daha da vahimi, 31 Mart se\u00e7imleri ile birlikte geli\u015fen politik s\u00fcreci de yeterince okuyamad\u0131klar\u0131, anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.[\/foot]. Bundan b\u00f6yle bu sonu\u00e7; sand\u0131\u011fa s\u0131\u011fd\u0131r\u0131lmas\u0131, s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan toplumsal muhalefeti, hak, hukuk ve adalet ad\u0131na \u00f6rg\u00fctleyip, anayasal direnme hakk\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde y\u00f6nlendirecek bir siyasal \u00f6nderlikle bulu\u015fturmak i\u00e7in de son ciddi uyar\u0131 olmak durumundad\u0131r.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 20\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">31 Mart yerel se\u00e7imlerine giderken, en g\u00fc\u00e7l\u00fc r\u0131za \u00fcretim arac\u0131 olan sand\u0131\u011fa her zamanki gibi \u00e7ok g\u00fcvenen iktidar; bir yandan sand\u0131k feti\u015fizmi yapmaya da devam ederken; di\u011fer yandan da d\u00fcnyan\u0131n en g\u00fcvenli se\u00e7im sisteminin bizde oldu\u011fu propagandas\u0131 ile topluma sand\u0131kta en k\u00fc\u00e7\u00fck bir hile veya usuls\u00fczl\u00fck olamayaca\u011f\u0131n\u0131n garantisini de vermi\u015ftir. Ancak, bu kez fena h\u00e2lde yan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00dcstelik bu se\u00e7imler genel se\u00e7im olmad\u0131\u011f\u0131 halde, sand\u0131ktan \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar iktidar i\u00e7in ilkinden daha b\u00fcy\u00fck bir hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yaratm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ktidar bir kez daha, kendisi i\u00e7in gerekli oranda ve\/veya yerlerde sand\u0131kta r\u0131za \u00fcretememi\u015ftir. Daha da vahimi; bu krizi a\u015fabilmek i\u00e7in; bu kez y\u00fczde y\u00fcz garant\u00f6r\u00fc oldu\u011fu sand\u0131\u011f\u0131, hi\u00e7bir inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmasa bile; \u201cHile var, organize usuls\u00fczl\u00fck var!\u201d diyerek, tart\u0131\u015fmaya a\u00e7maktan ba\u015fka hi\u00e7bir yolu da kalmam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ktidar, demokrasi treninde, bug\u00fcne kadar bindi\u011fi en g\u00fcvenli dal\u0131 da kesmek zorundad\u0131r art\u0131k.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrkiye\u2019 de sand\u0131k demokrasisi bu iktidar\u0131n ke\u015ffi de\u011filse de, sonunu ilan etmek ona nasip olmu\u015ftur. Bu \u00e7ok i\u015flevli me\u015fruiyet ve r\u0131za \u00fcretim arac\u0131na i\u015fin do\u011fas\u0131 gere\u011fi ilk ta\u015f\u0131 atma g\u00f6revi muhalefetin olmak gerekirken, bu g\u00f6revin dahi iktidarca yerine getirilmi\u015f olmas\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bat\u0131\u2019ya kar\u015f\u0131 ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k sava\u015f\u0131 verilerek kurulduktan k\u0131sa bir zaman sonra Bat\u0131 kamp\u0131na dahil olan T\u00fcrkiye Cumhuriyeti, \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra, i\u00e7 ve d\u0131\u015f dinamiklerin de zorlamas\u0131yla, Bat\u0131 demokrasilerini kendisine model alm\u0131\u015ft\u0131r. Ard\u0131ndan serbest se\u00e7imlerle birlikte \u00e7ok partili d\u00f6neme ge\u00e7mi\u015f, ama demokrasi anlam\u0131nda maalesef bunun bir ad\u0131m \u00f6tesine ge\u00e7ememi\u015ftir. Oysa bunun bir ad\u0131m \u00f6tesi kat\u0131l\u0131mc\u0131 ve \u00e7o\u011fulcu demokrasidir. T\u00fcrkiye\u2019nin Bat\u0131 \u00f6yk\u00fcnmecili\u011fi, ge\u00e7en zaman i\u00e7inde giderek bozulan burjuva demokrasilerinin iyi y\u00f6nlerine de\u011fil ama k\u00f6t\u00fc y\u00f6nlerine h\u0131zla uyum sa\u011flamakta da gecikmemi\u015ftir. B\u00f6ylece bizdeki demokrasi anlay\u0131\u015f\u0131 yaln\u0131zca sand\u0131ktan \u00e7\u0131kan \u00e7o\u011funlu\u011fa, di\u011fer bir deyi\u015fle \u00e7o\u011funluk\u00e7u demokrasiye indirgemi\u015ftir. Az\u0131nl\u0131\u011fa ise siyasette hayat hakk\u0131 tan\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Bat\u0131\u2019 da \u00e7o\u011funluk\u00e7u demokrasiler de k\u0131sa zamanda yozla\u015farak \u00e7o\u011funlu\u011fun despotizmine ve\/veya fa\u015fizme d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrken, sand\u0131\u011fa indirgenmi\u015f bu modelin sonunu da getirmi\u015flerdir.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 20\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00dclkemize d\u00f6necek olursak; bilindi\u011fi \u00fczere, 2010 ve 2017 Anayasa referandumlar\u0131 ile Anayasan\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesi teklif dahi edilemeyen h\u00fck\u00fcmlerine hi\u00e7 dokunulmadan, Anayasan\u0131n i\u00e7i bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f; d\u00fcnyada e\u015fi benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir sistem olan \u201cCumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fck\u00fcmet Sistemi\u201d ile Bat\u0131 demokrasilerinde denge-fren i\u015flevi g\u00f6ren ve demokrasilerin varl\u0131k nedeni olan \u201ckuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131\u201d ilkesi i\u015flemez h\u00e2le getirilmi\u015ftir. Hatta, son d\u00fczenlemelerle birlikte; yasama ve yarg\u0131 kontrol alt\u0131na al\u0131n\u0131p, y\u00fcr\u00fctme de do\u011frudan partili Cumhurba\u015fkan\u0131na ba\u011flanarak, devlet ayg\u0131t\u0131 tek bir elde toplanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu yolla devlet partile\u015fmi\u015f, parti ise devlet olmu\u015ftur. H\u00e2l b\u00f6yle olunca, bir tarafta \u201cDevlet Partisi\u201d, di\u011fer taraftaise,hert\u00fcrl\u00fcter\u00f6r\u00f6rg\u00fct\u00fcylei\u00e7lid\u0131\u015fl\u0131oldu\u011fu iddia edilen \u201cDevlet Kar\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131n Partisi\u201d vard\u0131r. Bu art\u0131k demokrasilerin en yozla\u015fm\u0131\u015f hali olarak tarif edilen, \u201c\u00c7o\u011funlu\u011fun despotizmi\u201dnden de ileri bir a\u015famad\u0131r. Bu nedenle, b\u00f6yle bir iklimde (\u00e7o\u011funluk \u00fcretmenin imkans\u0131zl\u0131\u011f\u0131 bir yana) iktidar\u0131n me\u015fruiyeti i\u00e7in, sand\u0131kta \u00fcretilecek bir \u00e7o\u011funlu\u011fa da pek ihtiya\u00e7 kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Zira Devlet Partisi i\u00e7in se\u00e7imler de ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak hep bir \u201cDevlet Bekas\u0131\u201d olaca\u011f\u0131ndan, devlet hi\u00e7bir se\u00e7imi kaybetmeyi g\u00f6ze almayacak; sand\u0131k da, \u00f6yle ikide bir ba\u015fvurulmak zorunda kal\u0131nan bir me\u015fruiyet arac\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kacak ya da \u00e7\u0131kar\u0131lacakt\u0131r. O nedenle, Devlet Partisi i\u00e7in, bundan b\u00f6yle her se\u00e7im de bir \u201cBeka meselesi\u201d olacakt\u0131r. Bu arada, kendisini Devlet Partisi olarak konumlay\u0131p, tahkim etmi\u015f olan siyasi iktidar i\u00e7in, me\u015fruiyetinin kayna\u011f\u0131 da yeni kimli\u011fiyle birlikte \u00fcstlendi\u011fi \u201cBeka koruyucusu\u201d s\u0131fat\u0131 olacakt\u0131r do\u011fal olarak. \u0130ktidar i\u00e7in art\u0131k tali bir me\u015fruiyet arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fen sand\u0131ksa, ihtiya\u00e7 duyduk\u00e7a kullan\u0131lmak \u00fczere, yeni sistemin alet dolab\u0131nda beklemeye devam edecektir \u015f\u00fcphesiz.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 21\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">E\u011fer se\u00e7imlerde herhangi bir \u201cOrganize usuls\u00fczl\u00fck\u201d aran\u0131yorsa, en b\u00fcy\u00fck organize usuls\u00fczl\u00fck tam da bu s\u00fcrecin kendisidir. \u00dcstelik bu s\u00fcre\u00e7, 31 Mart\u2019ta da ba\u015flamam\u0131\u015ft\u0131r. Tam bu noktada ifade etmek gerekir ki; iktidar\u0131n ad\u0131m ad\u0131m geli\u015ftirip, sistematik olarak i\u015fledi\u011fi bu \u201corganize usuls\u00fczl\u00fck\u201d, YSK\u2019nin karar\u0131 \u0130stanbul itirazlar\u0131n\u0131n iptali y\u00f6n\u00fcnde de olsa de\u011fi\u015fmeyecek, devam edecektir. Ancak, \u0130stanbul itirazlar\u0131n\u0131n YSK\u2019ce reddinin yarataca\u011f\u0131 toplumsal tatmin duygusu ve rehavet hali; iptal karar\u0131n ard\u0131ndan gelecek yeni hukuk ihlalleri ile yapt\u0131r\u0131mlar kar\u015f\u0131s\u0131nda da, do\u011fal bir s\u00fcspansiyon g\u00f6revi g\u00f6rerek; muhalefetin, iktidarca i\u015fletilmekte olan antidemokratik s\u00fcrece \u00f6rg\u00fctl\u00fc ve kal\u0131c\u0131 tepki vermesini de \u00e7ok geciktirecek veya g\u00fc\u00e7le\u015ftirecektir. Bu nedenle muhalefetin, \u00f6zellikle de ana muhalefet partisinin; \u0130stanbul sonu\u00e7lar\u0131na kilitlenmeden, h\u0131zl\u0131 bir bi\u00e7imde, daha i\u015flevsel ve kal\u0131c\u0131 olarak ilerleyen \u201corganize usuls\u00fczl\u00fc\u011fe\u201d kar\u015f\u0131, cepheden kar\u015f\u0131 koymas\u0131; \u0130stanbul\u2019da se\u00e7imlerinin iptali h\u00e2linde kesinlikle yeni bir se\u00e7imi me\u015fru g\u00f6rmeyece\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a ilan etmesi \u015fartt\u0131r. Hemen ard\u0131ndan da; \u0130stanbul se\u00e7imleri iptal edilmese bile, bu durumu demokrasinin zaferi olarak kar\u015f\u0131lay\u0131p, zafer sarho\u015fu olmak yerine, sine-i millete d\u00f6nmeyi ve bunu savunmay\u0131 g\u00f6ze alarak; se\u00e7imlerin \u00e7ok \u00f6tesinde ilerlemekte olan ve giderek t\u00fcm\u00fc muhalefet unsurlar\u0131n\u0131 tasfiye edecek olan organize k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe dikkat \u00e7ekerek; toplumu anayasal direnme hakk\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, do\u011fru bir m\u00fccadele hatt\u0131na \u00e7ekecek, demokrasi ve Cumhuriyet ad\u0131na kal\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar \u00fcretecek yeni bir siyaset ve m\u00fccadele y\u00f6ntemi \u00fcretmesi gerekli ve zorunludur. Ancak siyasal muhalefetin ana akt\u00f6rleri, 31 Mart se\u00e7imleriyle birlikte ortaya \u00e7\u0131kan siyasi tabloyu okuyamam\u0131\u015flar ve demokrasi m\u00fccadelesi ad\u0131na ele ge\u00e7irdikleri \u00e7ok de\u011ferli f\u0131rsatlar\u0131 ve zamanlar\u0131 da maalesef heba ederek harcam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 21\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu arada, \u0130stanbul\u2019u kazansak da, sand\u0131kta bir t\u00fcrl\u00fc kuramad\u0131\u011f\u0131m\u0131z demokrasi ile sand\u0131kta ad\u0131m ad\u0131m kaybetti\u011fimiz Cumhuriyeti, sand\u0131kta geri alabilece\u011fine inanan siyaset esnaf\u0131n\u0131 bir yana b\u0131rak\u0131rsak (ki, onlar\u0131n \u015fu ara yeniden sand\u0131k veya ya\u011fmur duas\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda topluma \u00f6nerebilecekleri hi\u00e7bir m\u00fccadele y\u00f6ntemi de yoktur.); \u00e7a\u011fda\u015f bir demokrasi ile yeni bir cumhuriyetin hangi yol ve y\u00f6ntemlerle kurulabilece\u011fi sorusu yak\u0131c\u0131 bir soru olarak yan\u0131t beklemekte iken; bu i\u015fe samimiyetle kafa yoran siyaset akt\u00f6rlerinden, \u00f6zellikle de meseleye ideolojik ve s\u0131n\u0131f eksenli bakan sol- sosyalist cenahtan hakl\u0131 olarak beklenebilecek somut ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir proje (!) de h\u00e2len ortada yoktur.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 22\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Muhalefet, e\u011fer \u0130stanbul i\u00e7in yeni bir se\u00e7imi (YSK\u2019n\u0131n iptal karar\u0131ndan \u00f6nce veya sonra) kabul ederse; her \u015feyden \u00f6nce, bug\u00fcne kadar devlet g\u00fcc\u00fcyle sand\u0131kta \u00fcretilen ve bundan sonra da \u00fcretilecek olan r\u0131zaya, dolay\u0131s\u0131yla muazzam bir hukuksuzlu\u011fa da g\u00f6z g\u00f6re g\u00f6re evet demi\u015f olacakt\u0131r. \u0130ktidar\u0131n iki duda\u011f\u0131 aras\u0131ndaki sand\u0131k demokrasisine (\u0130stanbul hat\u0131r\u0131na da olsa) evet demek; muhalefet i\u00e7in e\u011fer \u00f6\u011frenilmi\u015f bir \u00e7aresizlik de\u011filse, yeniden kazanma umudu olmal\u0131d\u0131r. Oysa, her iki h\u00e2l de demokrasi ad\u0131na demokrasiye yap\u0131lm\u0131\u015f en b\u00fcy\u00fck ihanet ve siyaseten iflas olacakt\u0131r. Muhalefet \u00e7aresizlik veya bir umut ad\u0131na yeni bir se\u00e7ime evet demekle, (sonucu ne olursa olsun) iktidar\u0131n iki duda\u011f\u0131 aras\u0131nda i\u015fleyen sand\u0131k demokrasisine yeniden me\u015fruiyet kazand\u0131rmaktan ba\u015fka olumlu hi\u00e7bir \u015fey yapmam\u0131\u015f olacakt\u0131r (!) K\u0131sacas\u0131 muhalefet, belki \u0130stanbul\u2019u kazanacak, ama bunun geri d\u00f6n\u00fc\u015fs\u00fcz bir bedeli olarak; ge\u00e7mi\u015f-gelecek t\u00fcm hukuksuzluklar\u0131 sineye \u00e7ekecektir. \u00dcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck, iktidar\u0131n kendi eliyle devirip en b\u00fcy\u00fck darbeyi vurdu\u011fu sand\u0131k me\u015fruiyetine yeniden can suyu vererek, demokrasi m\u00fccadelesine en b\u00fcy\u00fck k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc de yapm\u0131\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Oysa, demokrasilerde, iktidarlar\u0131n anayasa ve kanunlara uymalar\u0131 halinde dahi, bu durum onlar\u0131n y\u00f6netilenler nazar\u0131nda me\u015fru kabul edildikleri anlam\u0131na gelmedi\u011fi ortada iken; bizde, iktidar\u0131n y\u0131llard\u0131r ad\u0131m ad\u0131m ilerleyen \u201corganize usuls\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc\u201d kar\u015f\u0131s\u0131nda; muhalefetin g\u00f6z\u00fcn\u00fcn sand\u0131ktan ba\u015fka demokratik bir m\u00fccadele bi\u00e7imi g\u00f6rmemesi de, herhalde bu \u00e7arp\u0131k gidi\u015fe yap\u0131labilecek en b\u00fcy\u00fck katk\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Nitekim, Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n her se\u00e7im sonras\u0131, se\u00e7ime y\u00fcksek kat\u0131l\u0131m oran\u0131ndan bahisle, bizdeki demokrasinin seviyesiyle \u00f6v\u00fcnmesi de bundand\u0131r. Bu s\u00f6ylemi, sand\u0131ktan \u00e7\u0131kan sonucun me\u015fruiyetini kan\u0131tlama \u00e7abas\u0131 olarak okuyabilece\u011fimiz gibi; sand\u0131\u011f\u0131n me\u015fruiyetine sunduklar\u0131 katk\u0131 dolay\u0131s\u0131yla, muhalefete i\u00e7ten bir te\u015fekk\u00fcr olarak okumam\u0131zda da hi\u00e7bir sak\u0131nca yoktur. H\u00e2liyle, muhalefet bu durumda, her se\u00e7imde at\u0131 al\u0131p \u00dcsk\u00fcdar\u2019\u0131 ge\u00e7en iktidar\u0131 oturup seyrederken, me\u015fruiyet \u00fcretme s\u00fcre\u00e7lerine y\u0131llard\u0131r yapt\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck katk\u0131dan dolay\u0131 ne kadar \u00f6v\u00fcnse azd\u0131r!..<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 22\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Ama bundan b\u00f6yle, -muhalefetin de aymazl\u0131\u011f\u0131 sayesinde- \u201cDevlet Partisi\u201d olarak tek ba\u015f\u0131na \u201cDevlet bekas\u0131\u201dn\u0131n garant\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcne soyunan iktidar\u0131n, muhalefetin g\u00f6n\u00fcll\u00fc katk\u0131s\u0131na pek ihtiyac\u0131 olmayaca\u011f\u0131 da ortadad\u0131r. Hatta muhalefet; yeni bir cumhuriyetle birlikte, toplumcu bir demokrasi talebini, daha fazla vakit kaybetmeksizin eylemli, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fckle ve kararl\u0131 bi\u00e7imde ortaya koymazsa; bu kararl\u0131l\u0131k Anayasadan do\u011fan en temel haklar\u0131n\u0131 kullanma konusunda kal\u0131c\u0131 bir m\u00fccadeleye d\u00f6n\u00fc\u015fmezse; k\u0131sa bir s\u00fcre sonra, \u015fehit cenazesinde \u201cDevlet bekas\u0131\u201d ad\u0131na, \u201canayasal bir hak\u201d olarak Ana Muhalefet Partisi liderinin ba\u015f\u0131na inen yumruk \u00e7ok yak\u0131nda, \u201cT\u00fcrkiye \u0130ttifak\u0131\u201dn\u0131n yumru\u011fu olarak t\u00fcm toplumun ve muhalefetin geri kalan demokrasi hayallerinin tepesine inecektir. K\u0131sacas\u0131 iktidar yeni tip bir me\u015fruiyet s\u00fcrecine do\u011fru h\u0131zla ilerlerken, bu s\u00fcreci okuyamayan veya okumak istemeyen; sand\u0131k demokrasisi d\u0131\u015f\u0131nda bir m\u00fccadele y\u00f6ntemi \u00fcretemeyen muhalefet kesimi i\u00e7in de; \u201cDevlet bekas\u0131\u201d ile olu\u015fturulan yeni me\u015fruiyet zemininde, ya t\u00f6kezleyip tamamen tasfiye olmaktan ya da bu zemine h\u0131zla ayak uydurup, siyaset sahnesinde yola, iktidar\u0131n koltuk de\u011fne\u011fi olarak devam etmekten ba\u015fka bir olas\u0131l\u0131k kalmayacakt\u0131r.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 22\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu a\u011f\u0131r s\u00fcreci okuma zorlu\u011fu \u00e7ekenler i\u00e7in, yeri gelmi\u015fken, i\u00e7lerini rahatlatacak etkili ama basit bir okuma \u00f6nerisi de sunal\u0131m: Max Weber \u015f\u00f6yle diyor; \u201c<em>Tecr\u00fcbelerimiz bize g\u00f6stermi\u015ftir ki , hi\u00e7bir otorite sistemi, sadece maddi, duygusal veya ideal motiflere dayanarak s\u00fcreklili\u011fini sa\u011flayamaz. B\u00fct\u00fcn bunlara ek olarak, her otorite sistemi me\u015fruiyetine ili\u015fkin bir inan\u00e7 olu\u015fturmak ve beslemek zorundad\u0131r.<\/em>\u201d[foot]Max Weber, Kaynak: Dr.Levent G\u00f6nen\u00e7, \u201cMe\u015fruiyet Kavram\u0131 ve Anayasalar\u0131n Me\u015fruiyeti Problemi\u201d, 2001.[\/foot] Weber\u2019e g\u00f6re \u00fc\u00e7 tip iktidar\/otorite vard\u0131r. Bunlar; <strong>geleneksel, karizmatik ve hukuki-rasyonel iktidar<\/strong> tiplerdir.<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 23\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Geleneksel \u0130ktidar<\/strong>; belli bir toplumda uzun zamandan beri ya\u015fayan geleneklere dayan\u0131rken, <strong>Karizmatik \u0130ktidar<\/strong>; bir liderin ola\u011fan\u00fcst\u00fc liderlik yeteneklerinden kaynaklan\u0131r. Geleneksel \u0130ktidar tipinde vatanda\u015flar\u0131n y\u00f6neticilere itaat etmesinin nedeni, siyasi iktidar\u0131n geleneklere uygun olarak ele ge\u00e7irip kulland\u0131\u011f\u0131na olan inan\u00e7 h\u00e2kim iken; Karizmatik \u0130ktidar tipinde, halk belli bir liderin sahip oldu\u011fu ola\u011fan\u00fcst\u00fc nitelikler dolay\u0131s\u0131yla ona itaat etmektedir. <strong>Hukuki- rasyonel \u0130ktidar<\/strong> tipinde ise; iktidar rasyonel bir hukuk sisteminin sonucudur. Bu iktidar tipinde, insanlar geleneksel olarak sayg\u0131 g\u00f6ren bir \u015fefe veya karizmatik bir lidere de\u011fil, bir dizi soyut, genel ve ki\u015filik d\u0131\u015f\u0131 kurala ba\u011fl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Weber\u2019e g\u00f6re, modern d\u00fcnyada ge\u00e7erli olan iktidar tipi hukuki-rasyonel iktidard\u0131r [foot]Max Weber, Kaynak: Dr.Levent G\u00f6nen\u00e7, age.[\/foot].<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Siz, bizdeki iktidar\u0131n yeni me\u015fruiyet alan\u0131 olarak belirledi\u011fi \u201cDevlet Bekas\u0131\u201dn\u0131n korunakl\u0131 alan\u0131na da (aynen sand\u0131k demokrasisinde oldu\u011fu gibi) illa teslim olacaksan\u0131z; Hukuki-rasyonel \u0130ktidar tipi d\u0131\u015f\u0131ndaki iki tipten biri (pek modern olmasa da) size mutlaka uyacakt\u0131r. B\u00f6ylece; siz bir yandan teoriden ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u00fc\u00e7le vicdan\u0131n\u0131z\u0131 so\u011futup yeni siyaset zemine h\u0131zla ayak uydururken; di\u011fer yandan da iktidar\u0131n yeni me\u015fruiyet alan\u0131na, Weber arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla sundu\u011funuz bu katk\u0131 sayesinde, majestelerinin iltifat\u0131na mazhar olur, belki bir aferin de al\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">D\u00fcnya ve b\u00f6lgemiz kayn\u0131yor. Kapitalizmin global krizi d\u00fcnyay\u0131 sar\u0131yor. Uluslararas\u0131 finans kapitalin ve askeri-s\u0131nai kompleksin uzant\u0131s\u0131 olarak emperyalizm; uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc her zeminde, bin bir k\u0131l\u0131kta boy veriyor. Emperyalizmin a\u00e7\u0131k i\u015fgallerinin yan\u0131 s\u0131ra, eskiden gizli yapt\u0131\u011f\u0131 veya destekledi\u011fi darbeleri \u015fimdi a\u00e7\u0131ktan yap\u0131yor veya destekliyor. Ulus devletlerin tasfiyesi ile \u201cKent devleti\u201dne ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci i\u015fliyor[foot]Suat Parlar, 1) \u201cYeni D\u00fcnya D\u00fczeni Devlet ve Tasfiyeler\u201d, Makale, 13.01.1996 tarihli Demokrasi Gazetesi. 2) http:\/\/www.halksahnesi.org\/2010\/01\/22\/kuresellesmecilik-ve-gu- venlik-doktrinleri-yigit-tuncay-suat-parlar\/[\/foot]. Bu s\u00fcrecin gere\u011fi olarak, h\u00fck\u00fcmetler devriliyor, b\u00f6lge haritalar\u0131 yeniden \u00e7iziliyor. Emperyalizm \u0131rk\u00e7\u0131, dinci ve etnik yap\u0131lar\u0131, yaralar\u0131 ka\u015f\u0131yarak, d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc ter\u00f6r\u00fc besleyerek, yoksa yaratarak \u00fclkeleri, halklar\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131 yeniden dizayn etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Ortado\u011fu\u2019da, Afrika\u2019da, Asya\u2019da, Latin Amerika\u2019 da ve Avrupa\u2019 da uluslar ve halklar ayakta&#8230; Devrimler, kar\u015f\u0131 devrimler birbirini izliyor&#8230;<\/p>\n<div class=\"page\" title=\"Page 23\">\n<div class=\"layoutArea\">\n<div class=\"column\">\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu tabloya bak\u0131nca T\u00fcrkiye, \u00e7evresindeki ate\u015f \u00e7emberinin yan\u0131 s\u0131ra i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fi b\u00fcy\u00fck ekonomik ve siyasi krize ra\u011fmen; \u201cBeka meselesi\u201d ve \u015fehit cenazesindeki \u201cgaz s\u0131z\u0131nt\u0131s\u0131\u201d saymazsak, \u015fu ara nispeten sakin g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Ama bu s\u00fck\u00fbnet sizi yan\u0131ltmas\u0131n; ihtimal b\u00fcy\u00fck bir kas\u0131rgan\u0131n tam ortas\u0131nday\u0131z; ama fark\u0131nda de\u011filiz. Zira kas\u0131rgan\u0131n tam ortas\u0131 durgun ve dingin bir aland\u0131r. Kas\u0131rgan\u0131n g\u00f6z\u00fc denilen bu alan g\u00fcnl\u00fck g\u00fcne\u015fliktir; b\u0131rak\u0131n f\u0131rt\u0131nay\u0131, burada en ufak bir esinti bile yoktur. \u0130\u015fte bu havaya aldan\u0131rsan\u0131z yand\u0131n\u0131z demektir. O nedenle aman dikkat!.. \u0130stanbul\u2019u kazansan\u0131z da; bahar geldi, g\u00fcne\u015f a\u00e7t\u0131, demokrasi kazand\u0131 diye soyunup, d\u00f6k\u00fcnmeye kalkmay\u0131n sak\u0131n!.. Birazdan kas\u0131rga kald\u0131\u011f\u0131 yerden vurmaya devam edecektir&#8230; Siz bunun bilincinde olmaz; aya\u011f\u0131n\u0131z\u0131 sa\u011flam zemine bas\u0131p, saflar\u0131 s\u0131kla\u015ft\u0131rmaz; ba\u011f\u0131ms\u0131z, \u00e7a\u011fda\u015f, toplumcu demokratik bir Cumhuriyet i\u00e7in anayasal direnme hakk\u0131n\u0131z\u0131 da kullanarak \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir m\u00fccadele vermezseniz; gelmekte olan kas\u0131rga, yalanc\u0131 bahar\u0131n\u0131zla birlikte sizi de al\u0131p g\u00f6t\u00fcrecektir, bu kesin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AKP, MHP ile ittifak yaparak girdi\u011fi 31 Mart yerel se\u00e7imlerinde, iddial\u0131 oldu\u011fu b\u00fcy\u00fck \u015fehirleri ve bir\u00e7ok il\u00e7eyi kaybetmi\u015f; bir\u00e7ok belediyeyi de orta\u011f\u0131na kapt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Tabii bu sonu\u00e7lar kar\u015f\u0131s\u0131nda her iki parti de bir\u00e7ok il ve il\u00e7ede se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131na (bu boyutta ilk kez) itiraz etmi\u015ftir. Ancak siyasi iktidar\u0131n B\u00fcy\u00fck\u00e7ekmece, Maltepe ve en \u00e7ok da \u0130stanbul se\u00e7imlerinin iptali [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":302,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[198],"tags":[],"class_list":["post-3777","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sayilar-19"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3777","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/302"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3777"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3777\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3777"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3777"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hukukdefterleri.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3777"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}